Sektörel · 12 dk okuma · 10 Eylül 2026

Pazaryeri Satıcısı İçin e-İrsaliye Gerekir mi? Rehber

Pazaryeri satıcısında e-İrsaliye zorunluluğu, satış kanalından değil; mükellefiyet, faaliyet, ürün ve gerçek sevkiyat koşullarından doğar.

efaturakontor.com Editör Ekibie-Fatura & kontör uzmanlığı · İçerik mevzuat değişikliklerine göre güncellenir
Kısa cevap

Pazaryeri satıcısı için e-İrsaliye, yalnızca pazaryerinde satış yapıldığı için otomatik olarak zorunlu değildir; yükümlülük, satıcının e-İrsaliye kapsamına girip girmediğine ve mal sevkiyatının niteliğine göre belirlenir.

Pazaryeri satıcısı için e-İrsaliye, yalnızca pazaryerinde satış yapıldığı için otomatik olarak zorunlu değildir; yükümlülük, satıcının e-İrsaliye kapsamına girip girmediğine ve mal sevkiyatının niteliğine göre belirlenir.

Bu rehber, pazaryerlerinde ürün satan işletme sahipleri, muhasebe çalışanları ve mali müşavirler için hazırlanmıştır. Amaç, sipariş, fatura, sevkiyat ve iade belgelerini birbirine karıştırmadan doğru süreci kurmaktır.

e-İrsaliye, malların bir adresten başka bir adrese taşınması sırasında kullanılan elektronik sevk belgesidir. Pazaryeri siparişi, ödeme kaydı veya kargo etiketi tek başına bu belgenin yerine geçmez.

Depo, pazaryerinin lojistik merkezi veya doğrudan kargo çıkışı kullanılması, belgenin kimin tarafından düzenleneceğini etkileyebilir. Bu nedenle sözleşmedeki operasyon sorumlulukları ile fiili mal hareketi birlikte incelenmelidir.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye gerçekten gerekir mi?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye kullanmak zorunda olabilir; ancak bu zorunluluk pazaryeri üyeliğinden değil, vergi mükellefinin mevzuattaki kapsamından doğar.

Satıcının e-Fatura kullanması, faaliyet alanı, malın niteliği, işletmenin tabi olduğu koşullar ve güncel GİB düzenlemeleri birlikte değerlendirilir. Bu nedenle aynı pazaryerinde satış yapan iki işletmenin belge yükümlülüğü farklı olabilir.

Örneğin bir işletme yalnızca tüketicilere ürün gönderiyor olabilir. Başka bir işletme ise aynı kanalda hem tüketiciye hem de vergi mükellefi şirketlere satış yapabilir. Alıcı tipi, sevkiyat modeli ve satıcının mükellefiyet durumu belge akışını etkiler.

Pazaryeri, siparişin alınmasına ve ödeme akışına aracılık edebilir. Fakat bu durum, satıcının kendi mal hareketi için gereken belge sorumluluğunu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Lojistik hizmeti ayrıca incelenmelidir.

Özellikle stoksuz satışta, ürünün tedarikçiden doğrudan müşteriye gitmesi ayrı değerlendirilir. Satıcı faturayı kendi adına düzenlese bile, malın hangi işletmeden çıktığı ve sevkiyat belgesini kimin düzenlediği açıkça belirlenmelidir.

Yanlış: Pazaryeri kargoyu organize ediyorsa belge sorumluluğu tamamen platforma aittir. Doğru: Satış sözleşmesi, depo çıkışı ve taşıma rolü incelenerek sorumlu taraf belirlenir.

İlk kontrol için işletmenizin faaliyet bilgilerini, e-Fatura durumunu ve GİB kapsamını mali müşavirinizle karşılaştırın. Pazaryeri satıcılarına yönelik belge akışı için pazaryeri satıcısı sektör sayfası da süreçleri sınıflandırır.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye zorunluluğu hangi koşullarda doğar?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye zorunluluğunu belirlemek için mükellefiyet, faaliyet, mal ve sevkiyat koşulları birlikte kontrol edilmelidir.

GİB, e-İrsaliye kapsamını belirlerken bazı mükellef gruplarını, sektörleri, faaliyet türlerini ve mevzuatta yer alan ekonomik ölçütleri dikkate alabilir. Bu kapsam zaman içinde güncellenebilir. Bu nedenle eski bir blog yazısı tek başına karar kaynağı olmamalıdır.

e-Fatura kullanıcısı olmak önemli bir göstergedir. Fakat e-Fatura kullanıyor olmak, her pazaryeri satıcısının otomatik olarak e-İrsaliye kullanacağı anlamına gelmez. e-İrsaliye için ayrıca ilgili kapsam ve teknik kullanım şartları incelenmelidir.

Uygulamada şu sırayı izleyin: önce işletmenin faaliyet kodunu ve e-belge durumunu çıkarın; sonra ürün grubunu ve sevk modelini yazılı olarak sınıflandırın. Son adımda güncel GİB açıklamasını mali müşavir görüşüyle eşleştirin.

Karşı durum şudur: Satıcı kapsam dışı olsa bile alıcının veya lojistik modelinin farklı bir belge kuralı bulunabilir. Bu nedenle yalnızca satıcının vergi levhasına bakarak tüm sevkiyatlara tek tip sonuç vermeyin.

Üretim, ithalat, ihracat, belirli mal grupları veya belirli faaliyetler farklı değerlendirmelere yol açabilir. Pazaryeri üzerinden satılan ürünün niteliği de önem taşıyabilir. Ürün kodu veya kategori bilgisi, tek başına kesin bir sonuç vermez.

Aylık sipariş sayısı da tek başına zorunluluk ölçütü değildir. Çok sipariş alan bir işletme kapsam dışında kalabilir. Daha düşük hacimli başka bir işletme ise faaliyetinden dolayı e-İrsaliye uygulamasına tabi olabilir.

Karar verirken güncel GİB duyurusunu, ilgili mevzuatı ve mali müşavirinizin değerlendirmesini birlikte kullanın. Zorunluluk bulunmuyorsa, mevzuat ve teknik koşullar elverdiğinde isteğe bağlı elektronik süreç de ayrıca değerlendirilebilir.

Pazaryeri satıcısı için e-İrsaliye ile sevk irsaliyesi aynı mıdır?

e-İrsaliye, sevk irsaliyesinin elektronik ortamda düzenlenen ve GİB kurallarına göre iletilen biçimidir; her sevk irsaliyesi ise e-İrsaliye değildir.

Sevk irsaliyesi, malın taşınması sırasında mal hareketini belgeleyen ticari belgedir. e-İrsaliye, bu belgenin elektronik sistem üzerinden oluşturulmasını, gönderilmesini ve durumunun takip edilmesini sağlar. Kağıt belge ile elektronik belge arasında yöntem farkı bulunur.

BelgeTemel amacıPazaryeri gönderisindeki yeri
e-İrsaliyeMal hareketini elektronik olarak belgelemekKapsama giren satıcının sevkiyat belgesidir.
Kağıt sevk irsaliyesiMal hareketini fiziki belgeyle göstermeke-İrsaliye kapsamında olmayan veya mevzuatın izin verdiği durumlarda gündeme gelir.
e-Fatura veya e-Arşiv FaturaSatışı ve bedeli belgelemekFatura yükümlülüğünü karşılar; sevk belgesinin yerine otomatik geçmez.
Kargo taşıma belgesiTaşıma ve teslim operasyonunu izlemekTek başına vergi mevzuatındaki sevk belgesi yerine kabul edilmez.

Kargo firmasının taşıma etiketi, takip numarası ve teslim kaydı operasyon için yararlıdır. Ancak bu bilgiler, satıcının gereken sevk irsaliyesini düzenleme sorumluluğunu kendiliğinden karşılamaz.

Belge türü seçilirken ürünün nereden çıktığı, nereye gittiği, kimin adına taşındığı ve satıcının hangi uygulamaya tabi olduğu kontrol edilmelidir. Sadece paketin üzerinde sipariş numarası bulunması yeterli kabul edilmemelidir.

Örneğin aynı kutuda ürün, tanıtım numunesi ve bedelsiz gönderim bulunabilir. Satış faturası bedelli ürünü açıklar; sevk belgesinde taşınan tüm mal kalemlerinin senaryoya uygun gösterilip gösterilmeyeceği ayrıca kontrol edilmelidir.

Yanlış: Faturanın PDF çıktısını kargo paketine koymak her durumda sevk yükümlülüğünü karşılar. Doğru: Belgenin türü, elektronik iletim durumu ve mevzuattaki istisna birlikte değerlendirilir.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye ve e-Fatura nasıl ayrılır?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye ile e-Fatura belgelerini ayrı amaçlarla düzenler; e-Fatura satış bedelini, e-İrsaliye ise malın sevkini belgelendirir.

Fatura, satılan ürünün cinsini, miktarını, bedelini ve vergisel bilgilerini gösterir. e-İrsaliye ise ürünlerin hangi sevkiyatla, hangi tarihte ve hangi teslim noktasına taşındığını izlemeye yarar. Aynı sipariş için iki belge gerekebilir.

Pazaryerindeki müşteri vergi mükellefi ise fatura türü müşteri statüsüne göre belirlenir. Son tüketiciye yapılan satışlarda ise işlem koşullarına göre e-Arşiv Fatura gündeme gelebilir. Güncel satış ve belge senaryosunu e-Fatura ürün bilgileri ve e-Arşiv Fatura açıklamaları üzerinden kontrol edebilirsiniz.

Pazaryerinin satıcıdan aldığı komisyon için düzenlediği belge, satıcının müşteriye kestiği satış faturasıyla aynı belge değildir. Komisyon faturası veya hizmet belgesi, ürünün müşteriye sevki için gereken belge akışını ortadan kaldırmaz.

Fatura ve e-İrsaliye aynı sipariş numarasını taşısa bile belge tarihleri farklı olabilir. Fatura satışın kesinleştiği zamanı, e-İrsaliye ise fiili sevk planını yansıtır; tarihleri otomatik olarak birbirine eşitlemek yerine gerçek işlem akışını kullanın.

Karşı durum: Ürün depodan çıkmadan fatura kesilmiş olabilir. Bu, sevk belgesinin de aynı anda düzenlendiğini göstermez. Muhasebe ve depo ekranlarında fatura tarihi ile çıkış tarihini ayrı alanlarda tutun.

Mevzuatın izin verdiği bazı durumlarda fatura üzerinde gerekli sevk bilgileri ve irsaliye yerine geçtiğini belirten ibare kullanılabilir. Ancak her e-Faturayı otomatik olarak sevk irsaliyesi saymak doğru değildir. Bu seçeneği işlem öncesinde mali müşavirinizle teyit edin.

Pazaryeri satıcısı kargo gönderiminde hangi sevkiyat belgesini kullanır?

Pazaryeri satıcısı kargo gönderiminde, kendi e-İrsaliye kapsamına ve malın fiili sevkine uygun belgeyi kullanır; kargo etiketi tek başına yeterli değildir.

Sipariş onaylandığında önce ürünün hangi depodan çıkacağı, hangi müşteriye gideceği ve hangi taşıyıcıya teslim edileceği belirlenmelidir. Bu bilgiler, sevk belgesinin doğru hazırlanmasını sağlar. Sipariş ekranındaki teslimat adresi ile belge bilgileri karşılaştırılmalıdır.

e-İrsaliyede gönderici, alıcı, malın tanımı, miktarı ve sevkiyatla ilgili zorunlu alanlar doğru girilmelidir. Sistem tarafından üretilen belge numarası veya referans bilgisi, sipariş kaydıyla ilişkilendirilmelidir.

Birden fazla sipariş aynı gün tek araçla taşınıyorsa, belge düzenleme yöntemi operasyonun gerçek akışına uygun kurulmalıdır. Her siparişin ayrı pakete ayrılması, belgelerin de otomatik olarak aynı şekilde düzenleneceği anlamına gelmez.

Her kargo çıkışı için en az sipariş numarası, paket numarası ve belge referansı birlikte tutulmalıdır. Aynı alıcıya giden birden fazla paket varsa, miktar ve paket ilişkisi ayrıca yazılmalı; tek takip numarası varsayımı yapılmamalıdır.

Kargo firması satıcı adına taşıma yapabilir. Buna rağmen satıcı, kendi belgesinin taşıyıcıya ve sevkiyat sürecine nasıl aktarılacağını önceden netleştirmelidir. Entegrasyon yoksa manuel indirme, belge eşleştirme ve teslim kontrolü için yazılı bir iş akışı oluşturulmalıdır.

Kargo firması yalnızca etiketi üretip satıcıdan belge bekliyorsa, belge çıktısının veya elektronik referansının teslim anında nasıl paylaşılacağı operasyon talimatına bağlanmalıdır. Entegrasyon yoksa sorumlu personel atanmalıdır.

Satıcı, e-İrsaliye uygulamasının teknik alanlarını sipariş sistemiyle eşleştirmelidir. Barkod, kargo takip numarası ve sipariş numarası operasyonel yardımcıdır. Bunlar, gerekli resmi belgenin yerine geçmez.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye sürecini nasıl adım adım kurar?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye sürecini, siparişin alınmasından teslimatın kapanmasına kadar yedi kontrol adımıyla kurabilir.

  1. Önce işletmenin e-İrsaliye kapsamına girip girmediğini ve kullandığı e-belge yöntemini mali müşavirle doğrulayın.
  2. Sipariş ekranından alıcının adını, adresini, vergi bilgilerini ve teslimat noktasını kontrol edin.
  3. Depodaki ürün kodu, ürün açıklaması, miktarı ve sevk edilecek parti bilgilerini siparişle karşılaştırın.
  4. Mal işletmeden çıkmadan önce sevk senaryosuna uygun e-İrsaliye belgesini oluşturun.
  5. Belgenin sistemde başarılı şekilde iletildiğini ve ilgili belge numarasının oluştuğunu kontrol edin.
  6. e-İrsaliye ile sipariş ve kargo takip numarasını aynı kayıt üzerinde eşleştirerek taşıyıcıya teslim edin.
  7. Teslim, ret, iade veya iptal durumunu sipariş dosyasında belgeyle birlikte saklayın.

Bu adımların amacı, sipariş ekranı ile resmi belge arasında kopukluk oluşmasını önlemektir. Sadece fatura kesmek, sevk belgesini hazırlamak veya kargo kodu üretmek tek başına süreci tamamlamaz.

Satıcının kullandığı muhasebe programı, pazaryeri entegrasyonu ve kargo sistemi aynı veri alanlarını kullanmalıdır. Ürün adı bir sistemde farklı, belge üzerinde farklı görünüyorsa kontrol sırasında açıklama yapmak zorlaşır.

İlk kurulumda az sayıda deneme siparişiyle test yapılması faydalıdır. Testte adres, alıcı türü, miktar, belge durumu ve kargo eşleşmesi ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

İlk testte gerçek müşteri verisi yerine, işletmenin yetkili test yöntemine uygun kayıt kullanın. Test tamamlanmadan otomatik gönderimi açmak; yanlış adres, ürün birimi veya alıcı bilgisiyle seri belge üretimine yol açabilir.

Günlük uygulamada sorumlu kişi, başarısız belgeleri ayrı bir listede toplamalıdır. Sevkiyat çıktıktan sonra fark edilen hata için belgenin düzeltilme yöntemini kendi başına seçmeyin; sistem ve mali müşavir talimatını izleyin.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye ne zaman düzenlenir ve nasıl takip edilir?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliyeyi genel olarak malın fiili sevkinden önce düzenlemeli ve belgenin sevkiyatla eşleşen durumunu takip etmelidir.

Siparişin pazaryerinde oluşması, malın henüz depodan çıkmadığı anlamına gelir. Bu nedenle sipariş tarihi ile sevk tarihi aynı kabul edilmemelidir. Belge, gerçek mal hareketi ve planlanan taşıma bilgileri dikkate alınarak hazırlanır.

Uzman notu: Sipariş onaylandıktan sonra mal çıkmadan önce belge alanlarını kontrol edin; kargo tesliminden sonra düzenlenen belge, önceki mal hareketini açıklamakta sorun yaratabilir.

Sevkiyat tarihi, teslim noktası, ürün miktarı veya alıcı bilgisi değişirse belge durumunun nasıl güncelleneceği kullanılan sistem ve mevzuat senaryosuna göre belirlenmelidir. Eski belgeyi silip yeni belge düzenlemek her durumda doğru yöntem değildir.

Satıcı, oluşturulan belgenin başarılı iletimini ve varsa alıcı tarafındaki durum bilgisini takip etmelidir. Teslim alınmadı, reddedildi, iade edildi veya iptal edildi gibi durumlar sipariş notuna işlenmelidir.

Takip için basit bir mutabakat tablosu yeterlidir: sipariş numarası, depo çıkış saati, e-İrsaliye numarası, kargo takip numarası ve teslim durumu aynı satırda bulunur. Eksik satırlar gün sonunda araştırılmalıdır.

Sevkiyat ertelenirse belgeyi otomatik olarak tamamlanmış kabul etmeyin. Mal çıkışı gerçekleşmediğinde bekleyen belge, yeni sevk tarihi ve sistemdeki statü birlikte gözden geçirilmelidir.

Belge takibi yapılmadığında aynı sipariş için iki ayrı sevkiyat belgesi düzenlenebilir veya gerçek sevkiyat belgesiz kalabilir. Günlük kapanışta kargo çıkış listesi, e-İrsaliye listesi ve satış siparişleri karşılaştırılmalıdır.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye iade ve kısmi sevkiyatta nasıl kullanılır?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye iade ve kısmi sevkiyat işlemlerinde, her gerçek mal hareketini ayrı ayrı izlemeli ve ilk sipariş belgesini değiştirmeden yeni durumu belgelendirmelidir.

Bir siparişin yalnızca bazı ürünleri gönderiliyorsa, sevk edilen miktar ile siparişteki toplam miktar ayrılmalıdır. Belge üzerinde gönderilmeyen ürünleri sevk edilmiş gibi göstermek stok ve belge uyuşmazlığı yaratır.

Müşteri ürünü iade ettiğinde mallar satıcıya doğru yeniden taşınır. Bu hareketin sevk belgesi ihtiyacı, iadenin nasıl yapıldığına, tarafların statüsüne ve uygulanacak mevzuat senaryosuna göre belirlenir.

Örneğin beş üründen ikisi stokta yoksa, ilk belge yalnızca gönderilen üç ürünü içermelidir. Kalan iki ürün daha sonra çıktığında yeni sevkiyat kaydı açılır; müşteri iadesiyle stokta kalan ürünün gönderilmesi aynı olay değildir.

İade faturası, satış faturasının otomatik olarak silinmesi anlamına gelmez. Satış faturası, iade belgesi, kargo kaydı ve depo kabul kaydı aynı dosyada ilişkilendirilmelidir. Müşterinin vergi statüsü de iade işlemindeki belgeyi etkileyebilir.

Değişim işlemlerinde iki ayrı hareket bulunabilir. Eski ürün müşteriden geri gelirken yeni ürün müşteriye gider. Bu iki hareketin tek bir kargo etiketiyle açıklanabileceği varsayılmamalıdır.

Yanlış: İade kargosunun takip numarasını ilk satış e-İrsaliyesine eklemek yeterlidir. Doğru: Geri yöndeki mal hareketi, iade nedeni ve kabul kaydıyla ayrı bir belge senaryosu olarak değerlendirilir.

Sipariş kargoya verilmeden iptal edildiyse, oluşturulmuş belgenin iptal veya geçersiz duruma alınması sistem kurallarına göre incelenmelidir. İptal edilen siparişte mal hareketi oluşmadıysa, belge kayıtlarının neden kapatıldığı ayrıca açıklanmalıdır.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye sürecinde hangi hatalardan kaçınmalıdır?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye sürecinde en çok belge türlerini, düzenleme zamanını ve kargo kaydını birbirine karıştırarak hata yapar.

Yanlış: Pazaryerinde satış yapıldığı için her satıcı otomatik olarak e-İrsaliye kullanmalıdır. Doğru: Zorunluluk, satıcının mükellefiyet ve faaliyet kapsamı ile mal sevkiyatı incelenerek belirlenir.

Yanlış: Kargo takip numarası, sevk irsaliyesi yerine geçer. Doğru: Kargo takip numarası taşıma operasyonunu izler; gerekli resmi sevk belgesi ayrıca hazırlanır.

Yanlış: Her e-Fatura, ürünün taşınması için yeterlidir. Doğru: Fatura ve sevk belgesi farklı amaçlara sahiptir; yalnızca mevzuatın izin verdiği özel koşullar ayrıca değerlendirilir.

Belge numarası oluşmadıysa veya iletim başarısızsa, kargo çıkışını sistemde başarılı görünüyor diye kapatmayın. Önce hata mesajını, alıcı bilgilerini ve teknik bağlantıyı kontrol edin; düzeltme adımını kayıt altına alın.

Yanlış: İptal edilen siparişi silmek, oluşmuş tüm belge kayıtlarını da ortadan kaldırır. Doğru: Sipariş, belge ve stok kayıtlarının durumları ayrı ayrı kapatılır; gerekçe ve tarih saklanır.

Bir başka hata, e-İrsaliyeyi kargo tesliminden sonra düzenlemektir. Belgenin tarihi ve içeriği gerçek mal hareketiyle uyumlu olmalıdır. Geç düzenleme, siparişin sistemde tamamlanmış görünmesine rağmen taşıma anını açıklamayabilir.

Adres değişikliği, eksik ürün, çoklu depo ve kısmi teslimat da sık hata kaynaklarıdır. Satıcı, pazaryeri ekranındaki son adresi belgeye aktarmadan önce siparişin gerçekten hangi adrese gideceğini doğrulamalıdır.

Küçük pazaryeri satıcısı e-İrsaliye kararını nasıl verir?

Küçük pazaryeri satıcısı e-İrsaliye kararını sipariş sayısına göre değil, mükellefiyetine, faaliyet alanına ve gerçek sevkiyat modeline göre verir.

Örneğin Ankara’da ev tekstili ürünleri satan MaviSepet adlı küçük bir işletme düşünelim. İşletme bir pazaryerinde havlu ve masa örtüsü satıyor, ürünleri kendi deposundan müşterilere kargoluyor ve ay sonunda siparişlerini muhasebe sistemiyle eşleştiriyor.

MaviSepet önce e-Fatura durumunu, faaliyet bilgilerini ve e-İrsaliye kapsamını mali müşaviriyle kontrol eder. Sadece ayda az sayıda sipariş alması, işletmenin kapsam dışında olduğunu kesin olarak göstermez. Aynı şekilde yüksek sipariş sayısı da tek başına zorunluluk yaratmaz.

İşletme e-İrsaliye kapsamındaysa, kargoya teslimden önce sipariş, stok ve sevk bilgilerini elektronik belgeyle eşleştirir. Kapsam dışındaysa, geçerli sevk irsaliyesi yöntemini ve fatura düzenini kullanır. Fatura kesmek ile malı belgelendirerek taşımak ayrı kontrollerdir.

MaviSepet’in iki depodan sevk yaptığını varsayalım. Aynı ürün kodu iki depoda bulunuyorsa, belgeye yalnızca merkez adresini yazmak yerine gerçek çıkış noktasını sipariş bazında doğrulamak gerekir.

MaviSepet, pazaryerinin anlaşmalı deposunda ürün bulunduruyorsa süreç yeniden incelenir. Depodan kimin mal çıkardığı, kimin taşıma belgesi düzenlediği ve satıcıyla depo arasındaki sözleşme açık olmalıdır.

Karşı durumda, pazaryeri deposu satıcının adına değil kendi operasyonuna göre çıkış yapıyorsa, sözleşmedeki belge sorumluluğu ve malın mülkiyet akışı ayrıca incelenmelidir. Hazır entegrasyon sonucu kontrolsüz kabul edilmemelidir.

Bu örnekte doğru yaklaşım, hazır bir internet yorumunu kopyalamak değil, işletmenin gerçek akışını belgelemektir. Depo çıkışı, kargo teslimi, fatura, iade ve stok hareketleri aynı sipariş numarasıyla izlenmelidir.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye için hangi kontrol listesi kullanılmalıdır?

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye kontrol listesinde kapsam, alıcı, ürün, sevk zamanı, belge durumu ve teslim kaydı birlikte bulunmalıdır.

  • İşletmenin e-İrsaliye zorunluluğu güncel GİB bilgileri ve mali müşavir görüşüyle kontrol edilmiştir.
  • e-Fatura veya e-Arşiv Fatura senaryosu, alıcının statüsüne ve satışın niteliğine göre belirlenmiştir.
  • Siparişteki teslimat adresi ile sevk belgesindeki alıcı ve teslim bilgileri karşılaştırılmıştır.
  • Ürün kodu, ürün açıklaması, miktar ve varsa parti bilgisi stok kaydıyla eşleştirilmiştir.
  • Belge, malın fiili sevkinden önce oluşturulmuş ve sistemdeki iletim durumu kontrol edilmiştir.
  • Kargo takip numarası, sipariş numarası ve e-İrsaliye referansı aynı işlem kaydında tutulmuştur.
  • Kısmi sevkiyat, iade, değişim ve iptal durumları için ayrı işlem notu oluşturulmuştur.
  • Belge, fatura, taşıma ve teslim kayıtları mevzuattaki saklama süresine uygun biçimde arşivlenmiştir.

Bu listeyi günlük kargo kapanışında ve aylık muhasebe mutabakatında kullanabilirsiniz. e-İrsaliye sürecinin teknik alanlarını e-İrsaliye ürün sayfasında incelemek, uygulama ekranlarını planlamaya yardımcı olur.

Kontrol listesini işletmenin sorumlusuna imzalatılmış bir günlük kapanış kaydıyla destekleyin. Böylece eksik belge, yanlış miktar veya teslim edilmeyen paket ortaya çıktığında hangi aşamada sorun oluştuğu görülebilir.

Liste, kapsam dışındaki satıcı için de yararlıdır; bu durumda e-İrsaliye satırı yerine kullanılan kağıt sevk irsaliyesi veya ilgili belge yöntemi yazılmalıdır. Boş bırakılan alanlar denetim riskini artırır.

Stoktan sevkiyata geçen işletmeler, benzer belge akışını anlatan toptancı e-Fatura rehberindeki sipariş ve stok eşleştirme yaklaşımından da yararlanabilir. Ancak her sektörün zorunluluk koşulu ayrıca kontrol edilmelidir.

Özet: 5 maddede pazaryeri satıcısı e-İrsaliye

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye değerlendirmesi, pazaryeri üyeliği ile sevkiyat sorumluluğunu birbirinden ayırmayı gerektirir.

  • 1. Pazaryerinde satış yapmak, tek başına otomatik e-İrsaliye zorunluluğu doğurmaz; satıcının mükellefiyet, faaliyet ve mal sevkiyatı kapsamı incelenir.
  • 2. e-Fatura kullanımı önemli bir göstergedir, fakat her e-Fatura kullanıcısının otomatik olarak e-İrsaliye kapsamında olduğu sonucuna varılamaz.
  • 3. e-Fatura veya e-Arşiv Fatura satış bedelini belgeler; e-İrsaliye ve sevk irsaliyesi ise malların taşınmasını belgelendirir.
  • 4. Kargo takip numarası, sipariş ekranı ve paket etiketi operasyonu izler; gerekli resmi sevk belgesinin yerine kendiliğinden geçmez.
  • 5. İade, kısmi sevkiyat, değişim ve depo çıkışlarında gerçek mal hareketi ayrı ayrı kaydedilmeli; güncel GİB duyurusu ve mali müşavir değerlendirmesi izlenmelidir.

Bu beş maddeyi karar ağacına çevirirken önce kapsamı, sonra belge türünü, ardından sevk zamanını kontrol edin. İade ve depo değişikliği gibi istisnaları sonradan değil, süreç tasarımında tanımlayın.

Güncel GİB duyurusu değiştiğinde kontrol listesinin kapsam, tarih ve teknik uygulama alanlarını yeniden gözden geçirin. Mevzuat tutarları ve ekonomik ölçütler yıllık güncellenebileceğinden eski eşiklere göre karar vermeyin.

Belge hacminizi yönetmek için e-belgelerde ortak havuz kontör mantığını ve ücretsiz e-Fatura portalını ayrıca inceleyebilirsiniz. Güncel zorunluluk kararında her zaman GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.

efaturakontor.com’da e-Fatura, e-Arşiv, e-İrsaliye ve diğer e-belgelerde geçerli 100’den 500.000 kontöre kadar havuz paketleri bulunur; kontörler Sovos altyapısına aynı gün tanımlanır ve kullanım süresi 12-18 aydır. Ücretsiz e-Fatura portalı, mali müşavire özel panel ile gelen ve giden belgelerin 10 yıl güvenli saklanmasını destekler; gelen ve giden belgelerin her biri 1 kontör düşürür.

Sık Sorulan Sorular

Pazaryeri satıcısı için e-İrsaliye otomatik olarak zorunlu mudur?

Hayır. Pazaryerinde satış yapmak tek başına otomatik e-İrsaliye zorunluluğu oluşturmaz. Satıcının e-Fatura durumu, faaliyet alanı, malın niteliği, güncel GİB kapsamı ve gerçek sevkiyat modeli birlikte değerlendirilir. Aynı pazaryerinde satış yapan iki işletmenin belge yükümlülüğü farklı olabilir. Karar, sipariş hacminden çok bu koşulların birlikte incelenmesiyle verilir. Güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizin değerlendirmesini esas alın.

e-Fatura kullanan her pazaryeri satıcısı e-İrsaliye kullanmalı mı?

Hayır. e-Fatura kullanımı e-İrsaliye değerlendirmesinde önemli bir unsurdur, fakat tek başına yeterli değildir. Faaliyet türü, mevzuattaki kapsam, mal grubu ve sevkiyat koşulları ayrıca incelenir. Satıcı önce kendi mükellefiyet bilgilerini kontrol etmeli, sonra güncel GİB düzenlemeleri ve mali müşavir görüşüyle e-İrsaliye zorunluluğunu kesinleştirmelidir. Sipariş sayısı da tek başına sonuç değiştirmez.

Kargo firması pazaryeri satıcısının sevk irsaliyesi yerine geçer mi?

Genellikle hayır. Kargo takip numarası, taşıma etiketi ve teslim kaydı lojistik süreci izler. Bunlar, satıcının gerekli sevk irsaliyesini veya e-İrsaliyesini otomatik olarak karşılamaz. Satıcı, malın fiili hareketinden önce kendi belge yükümlülüğünü kontrol etmeli ve hazırladığı belgeyi kargo operasyonuyla sipariş numarası üzerinden eşleştirmelidir. Taşıyıcının belge kabul yöntemini ayrıca önceden netleştirmek gerekir.

Pazaryeri satıcısı e-Faturayı e-İrsaliye yerine kullanabilir mi?

Her e-Fatura e-İrsaliye yerine geçmez. Fatura satış bedelini ve vergisel bilgileri gösterir; e-İrsaliye malın taşınmasını belgeler. Mevzuatın izin verdiği özel koşullarda fatura üzerinde gerekli sevk bilgileri ve ilgili ibare kullanılabilir. Bu uygulamanın sizin işlem türünüze uygun olup olmadığını düzenleme öncesinde mali müşavirinizle kontrol edin. Kargo etiketi bu değerlendirmeyi değiştirmez.

Pazaryeri siparişinin bir kısmı gönderilirse e-İrsaliye nasıl düzenlenir?

Kısmi sevkiyatta yalnızca gerçekten gönderilen ürün ve miktar sevk kaydına alınmalıdır. Siparişteki toplam ürün miktarını tek seferde gönderilmiş gibi göstermek stok ve belge uyuşmazlığı yaratabilir. Her sevkiyat, sipariş numarasıyla ilişkilendirilmelidir. İade, değişim veya kalan ürünlerin sonraki gönderimi için ayrı işlem kaydı oluşturulmalı ve güncel mevzuat kontrol edilmelidir. Depo çıkış kaydı da aynı dosyada tutulmalıdır.

Pazaryeri satıcısı e-İrsaliye zorunluluğunu nasıl kontrol eder?

Satıcı önce e-Fatura ve e-İrsaliye durumunu, faaliyet bilgisini, ürün grubunu ve sevkiyat modelini mali müşaviriyle karşılaştırmalıdır. Daha sonra güncel GİB duyuruları ve uygulama koşulları incelenmelidir. Sipariş sayısı tek başına karar ölçütü değildir. Depodan kimin mal çıkardığı, belgenin ne zaman düzenlendiği ve kargo kaydının nasıl eşleştiği de kontrol edilmelidir. Emin olunmayan durumda güncel GİB duyurusu ve mali müşavir görüşü esas alınmalıdır.

Kontöre mi ihtiyacınız var?

Tüm e-belgelerde geçerli havuz kontör, ücretsiz portal, aynı gün tanımlama. Sovos altyapısı.

Paketleri Gör

İlgili sektör: Pazaryeri Satıcısı

WhatsApp Hemen Ara