e-Müstahsil Makbuzu (e-MM): Çiftçiden alımda elektronik belge
e-Müstahsil Makbuzu (e-MM), gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçilerden satın alınan zirai ürünler için düzenlenen müstahsil makbuzunun, GİB standartlarında elektronik ortamda oluşturulan ve saklanan halidir.
Müstahsil makbuzu, VUK 235. madde uyarınca çiftçiden alım yapan tüccar veya sanayici tarafından düzenlenir. 509 Sıra No.lu Tebliğ ile e-Müstahsil Makbuzu uygulamasına geçiş düzenlenmiştir.
Kimler zorunlu?
e-Fatura uygulamasına dahil olup müstahsil makbuzu düzenleyen mükellefler ile Hal Kayıt Sistemi kapsamındaki sebze-meyve komisyoncu ve tüccarları e-MM düzenlemek zorundadır.
Nasıl çalışır?
Belge elektronik ortamda oluşturulur, mali mühür veya e-imza ile imzalanır. Çiftçiye kâğıt çıktısı imzalatılarak bir nüshası verilir; elektronik nüsha saklanır ve GİB'e raporlanır. Stopaj (gelir vergisi tevkifatı) ve varsa fon kesintileri belge üzerinde gösterilir.
Kontör kullanımı
Düzenlenen her e-MM havuz kontörden 1 kontör düşer.
Kimler kullanır?
- Çiftçiden zirai ürün alan tüccar ve sanayiciler
- Hal Kayıt Sistemi kapsamındaki komisyoncular
- Tarımsal ürün işleyen fabrikalar (un, yağ, süt, konserve)
- Tarım kooperatifleri ve birlikler
Faydaları
- Kâğıt makbuz ve arşiv yükü kalkar
- Stopaj hesabı otomatik yapılır
- Çiftçi bazlı alım raporları anında hazır
- Muhasebe yazılımıyla entegre
Gereksinimler
- e-Fatura mükellefi olmak
- e-MM başvurusu
- Mali mühür veya e-imza
- Özel entegratör hesabı (Sovos)
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Zorunluluk kapsamı, tutar sınırları ve süreler GİB tebliğ ve duyurularıyla güncellenir; mali müşavirinizle teyit edin.
e-Müstahsil makbuzu çiftçiye nasıl verilir?
Kâğıt çıktısı çiftçiye imzalatılarak bir nüsha teslim edilir; elektronik nüsha mükellef tarafından saklanır.
e-MM kimler için zorunlu?
e-Fatura mükellefi olup müstahsil makbuzu düzenleyenler ve Hal Kayıt Sistemi kapsamındaki komisyoncu ve tüccarlar için zorunludur.
e-MM kontör tüketir mi?
Evet, düzenlenen her e-MM havuz kontörden 1 kontör düşer.
e-Müstahsil Makbuzu rehberleri
e-Müstahsil Makbuzu Nedir? Tarım Alımlarında e-Belge
e-Müstahsil makbuzu, tarım alımlarında üretici makbuzunun elektronik düzenlenmesini ve saklanmasını sağlayan e-belgedir.
e-Müstahsil Makbuzu Kontörü: Tarım Alımı Kontör Hesabı
Her e-MM belgesinin kontör hesabını, gelen-giden kayıtları ve sezonluk tarım alımlarını örneklerle planlayın.