e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM): Serbest meslek kazancında elektronik belge
e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM), avukat, doktor, mali müşavir, mimar gibi serbest meslek erbabının mesleki faaliyetleri karşılığında düzenlediği serbest meslek makbuzunun GİB standartlarında elektronik ortamda oluşturulan halidir.
Serbest meslek makbuzu VUK 236. madde ile düzenlenir. 509 Sıra No.lu Tebliğ uyarınca tüm serbest meslek erbabı e-SMM uygulamasına geçmek zorundadır; işe yeni başlayanlar ise belirlenen süre içinde geçiş yapar.
Nasıl çalışır?
Makbuz elektronik ortamda düzenlenir, e-imza veya mali mühür ile imzalanır. Alıcıya e-posta ile veya kâğıt çıktı olarak iletilir. Belge üzerinde brüt ücret, KDV, gelir vergisi stopajı ve net tutar ayrı gösterilir; stopaj, alıcı vergi mükellefi ise uygulanır.
GİB portalı mı entegratör mü?
e-SMM, GİB portalı üzerinden ücretsiz düzenlenebilir; ancak makbuz sayısı arttığında, muhasebe yazılımı entegrasyonu ve toplu raporlama gerektiğinde özel entegratör tercih edilir.
Kontör kullanımı
Düzenlenen her e-SMM havuz kontörden 1 kontör düşer. Ayda az sayıda makbuz kesenler için Başlangıç paketi yeterlidir.
Kimler kullanır?
- Avukatlar
- Doktor, diş hekimi ve diğer sağlık meslek mensupları
- Serbest muhasebeci mali müşavirler ve yeminli mali müşavirler
- Mimar ve mühendisler
- Danışman, eğitmen, sanatçı ve diğer serbest meslek erbabı
Faydaları
- Kâğıt makbuz ve matbaa maliyeti kalkar
- Stopaj ve KDV hesabı otomatik
- Müşteriye e-posta ile anında teslim
- Yıllık gelir beyanı için hazır raporlar
Gereksinimler
- Serbest meslek kazancı elde etmek
- Nitelikli e-imza (veya mali mühür)
- e-SMM başvurusu
- Özel entegratör hesabı (Sovos) veya GİB portalı
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Zorunluluk kapsamı, tutar sınırları ve süreler GİB tebliğ ve duyurularıyla güncellenir; mali müşavirinizle teyit edin.
e-SMM kimler için zorunlu?
509 Sıra No.lu Tebliğ uyarınca tüm serbest meslek erbabı e-SMM düzenlemek zorundadır.
e-SMM'de stopaj nasıl gösterilir?
Alıcı vergi mükellefi ise brüt ücret üzerinden gelir vergisi stopajı kesilir ve belge üzerinde ayrı satırda gösterilir; nihai tüketiciye stopaj uygulanmaz.
e-SMM kontör tüketir mi?
Evet, düzenlenen her e-SMM havuz kontörden 1 kontör düşer; e-fatura ile aynı havuzdur.