e-Fatura Temelleri · 13 dk okuma · 10 Eylül 2026 · Güncelleme 9 Eylül 2026

e-Fatura Senaryoları: Temel, Ticari, İhracat, Kamu, Yolcu Beraber

Temel, Ticari, İhracat, Kamu ve Yolcu Beraber senaryolarının seçim, kontrol ve düzeltme adımlarını örneklerle açıklayan rehber.

efaturakontor.com Editör Ekibie-Fatura & kontör uzmanlığı · İçerik mevzuat değişikliklerine göre güncellenir
Kısa cevap

e-Fatura senaryoları; Temel, Ticari, İhracat, Kamu ve Yolcu Beraber seçeneklerinin işlem türüne göre seçilmesidir.

e-Fatura senaryoları; Temel, Ticari, İhracat, Kamu ve Yolcu Beraber seçeneklerinin işlem türüne göre seçilmesidir.

Bu rehber, e-Fatura düzenleyen işletmeler, mali müşavirler ve yazılım kullanıcıları için hazırlanmıştır. Doğru senaryo seçimi; alıcı bilgisini, yanıt akışını, gümrük kontrolünü ve belgenin teknik geçerliliğini etkiler.

Bir faturada yalnızca tutar, tarih ve ürün bilgisi yeterli değildir. Faturanın hangi profile göre düzenlendiği de uygulama sürecini belirler. Bu nedenle satıştan önce alıcıyı ve işlemin niteliğini kontrol etmek gerekir.

e-Fatura senaryoları aşağıdaki gibi özetlenebilir:

SenaryoTemel kullanım alanıYanıt veya kontrol akışıÖnemli kontrol
Temel FaturaStandart ticari mal veya hizmet satışıUygulama yanıtı kullanılmaz; itiraz ayrı yöntemlerle yürütülür.Alıcı ve fatura bilgilerinin gönderimden önce kontrol edilmesi gerekir.
Ticari FaturaAlıcının kabul veya ret yanıtı vermesinin beklendiği işlemlerUygulama yanıtı ve ilgili süre takip edilir.Alıcının yanıt verebilecek e-Fatura kullanıcısı olması gerekir.
İhracatGümrük işlemleri kapsamındaki ihracat faturalarıGümrük ve fatura kontrol akışı izlenir.Gümrük beyannamesi ve alıcı bilgilerinin eşleşmesi gerekir.
KamuKamu idarelerine düzenlenen faturalarKamu alıcısının sistem ve kabul süreçleri takip edilir.Kamu kurumu bilgileri, sözleşme ve sipariş ayrıntıları kontrol edilir.
Yolcu BeraberVergi iadesi prosedüründeki yolcu satışlarıYolcunun çıkışı ve Tax Free doğrulaması izlenir.Pasaport ve yolcu bilgilerinin doğru yazılması gerekir.

Satış emri açıldığında önce işlem türünü, sonra alıcı adresini kontrol edin. Örneğin gümrük beyannamesi bulunan bir satışta Temel profil seçmek, ürün bilgileri doğru olsa bile yanlış akış oluşturabilir.

Senaryo seçimi, alıcının yalnızca şirket veya kişi olmasına göre yapılmaz. İşlemin ihracat, kamu alımı veya yolcu satışı olup olmadığı da değerlendirilir.

Uzman notu: Senaryoyu faturayı göndermeden önce belirleyin; gönderilmiş faturanın profilini sonradan basitçe değiştirmeniz mümkün değildir.

Mevzuat ve teknik uygulamalar güncellenebilir. Özellikle yanıt süreleri, iptal yöntemleri ve özel işlem alanlarında güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.

e-Fatura senaryoları nedir ve beş seçenek nasıl ayrılır?

e-Fatura senaryoları, faturanın hangi teknik ve ticari işlem akışında gönderileceğini belirleyen profil seçenekleridir.

Temel ve Ticari senaryolar, günlük işletmeler arası satışlarda en sık karşılaşılan iki profildir. İhracat, Kamu ve Yolcu Beraber senaryoları ise belirli işlem türlerine özgü ek kontrol gerektirir.

Bir e-Fatura kullanıcısı, her faturada aynı senaryoyu kullanamaz. Örneğin bir marketin toptancıya yaptığı normal satış Temel veya Ticari olabilir. Aynı marketin belediyeye yaptığı sözleşmeli satışta Kamu senaryosu gerekebilir.

Senaryo, fatura türüyle aynı kavram değildir. Fatura düzenlemek için kullanılan senaryo, belgenin kime ve hangi işlem için gönderildiğini gösterir. Satışın KDV, tevkifat veya istisna niteliği ise ayrıca değerlendirilir.

Bu ayrım, yazılım ekranlarında genellikle Profil, Senaryo veya ProfileID alanıyla görünür. Kullanıcı, ürün satırlarını doldurmadan önce doğru profili seçmelidir. Alan adı kullanılan özel entegratör yazılımına göre değişebilir.

Profil seçimi, XML içindeki ProfileID alanına yansıdığı için yalnızca ekran görünümü değildir. Taslakta seçilen değer, alıcının göreceği belgeyi ve sonraki durum kodlarını etkileyebilir.

Yanlış: Her kurumsal müşteriye Ticari Fatura göndermek gerekir. Doğru: Önce alıcının talebi, işlem sözleşmesi ve yanıt gereksinimi incelenir.

Senaryo seçimi konusunda tereddüt varsa faturayı hemen göndermek yerine taslakta bekletmek daha güvenlidir. Güncel GİB kılavuzunda ilgili profile ait açıklama kontrol edilmeli ve mali müşavirden işlem özelinde görüş alınmalıdır.

Temel fatura senaryosu hangi işlemlerde kullanılır?

Temel fatura senaryosu, alıcının sistem üzerinden kabul veya ret uygulama yanıtı vermesinin beklenmediği standart e-Fatura işlemlerinde kullanılır.

Bu senaryo, bir işletmenin başka bir e-Fatura kullanıcısına düzenlediği olağan mal veya hizmet satışlarında tercih edilebilir. Ürün teslimi, hizmetin kapsamı ve ödeme koşulları gibi ticari ayrıntılar yine faturada açıkça gösterilmelidir.

Temel senaryoda alıcıya Ticari Fatura akışındaki gibi bir uygulama yanıtı gönderilmez. Bu durum, alıcının faturaya hiçbir şekilde itiraz edemeyeceği anlamına gelmez. İtiraz ve düzeltme yöntemi, işlemin şartlarına ve mevzuata göre ayrıca belirlenir.

Örneğin bir yazılım şirketi, aylık bakım hizmeti için müşterisine Temel Fatura düzenleyebilir. Sözleşmede hizmetin kabul prosedürü ayrıca tanımlanmışsa, şirket yalnızca senaryoya güvenmemeli ve sözleşmedeki onay sürecini de uygulamalıdır.

Temel senaryo özellikle düzenli abonelik, bakım veya standart ürün sevkiyatlarında pratik bir akış sunar. Ancak alıcı sipariş onayı istiyorsa bu tercih, sözleşmedeki kabul adımını ortadan kaldırmaz.

Temel senaryoda alıcı bilgileri, VKN veya TCKN, unvan, adres, vergi bilgileri ve ürün satırları gönderimden önce kontrol edilmelidir. Alıcının e-Fatura kayıtlı kullanıcısı olup olmadığı da ayrıca doğrulanır.

Temel Fatura ile Ticari Fatura arasındaki fark yalnızca isimden ibaret değildir. Temel Fatura ile Ticari Fatura farkı yazısındaki yanıt ve itiraz akışını işlem türünüze göre karşılaştırın.

Yanlış: Temel Fatura gönderildiğinde alıcı belgenin içeriğini düzeltemez. Doğru: Temel senaryoda sistemsel uygulama yanıtı bulunmaz; ticari itiraz ve düzeltme yolları ayrıca değerlendirilir.

Ticari fatura senaryosu ne zaman seçilir?

Ticari fatura senaryosu, alıcının fatura için kabul veya ret gibi bir uygulama yanıtı vermesinin beklendiği işlemlerde seçilir.

Bu senaryo özellikle işletmeler arasındaki sipariş, teslim ve onay sürecinin sistem üzerinden takip edildiği durumlarda kullanılır. Faturayı gönderen taraf, alıcının gerçekten e-Fatura kullanıcısı olduğunu ve ilgili yanıt akışını kullanabildiğini kontrol etmelidir.

Satıcı uygulamada sipariş numarasını, teslim miktarını ve alıcının yanıt vereceği ekranı önce kontrol etmelidir. Yanıt gelmezse satış ekibi, muhasebe ve alıcıyla aynı belge numarası üzerinden iletişim kurmalıdır.

Ticari senaryoda alıcı, faturayı inceledikten sonra uygulama üzerinden kabul veya ret yanıtı verebilir. Ret yanıtı için kullanılan kural, uygulamada sekiz günlük süreyle ilişkilendirilir. Süre hesabı ve güncel teknik koşullar için GİB duyurusu kontrol edilmelidir.

Alıcı faturada miktar, fiyat, teslimat veya sipariş uyumsuzluğu görürse yanıt süresi dolmadan işlem yapmalıdır. Faturayı gönderen taraf da yalnızca gönderim durumunu değil, alıcının verdiği uygulama yanıtını ve varsa açıklamasını takip etmelidir.

Ticari senaryo, alıcının mutlaka faturayı reddedeceği anlamına gelmez. Bu profil, kabul veya ret kararının teknik kanaldan iletilebilmesini sağlar. Sözleşmede ayrı bir teslim veya kabul prosedürü varsa o prosedür ayrıca uygulanır.

Örneğin üretici, bayisine 500 adet ürün gönderdiğinde sipariş miktarının onaylanması istenebilir. Bu durumda Ticari Fatura uygun olabilir. Ancak alıcının yalnızca bireysel tüketici olduğu perakende işlemde bu senaryo kullanılmaz.

Yanıt süresi geçtikten sonra düzeltme gerektiğinde otomatik olarak yeni fatura kesmek doğru olmayabilir. Belgenin içeriği, ret durumu ve işlem türü birlikte incelenmeli; güncel GİB duyurusu ve mali müşavir görüşü alınmalıdır.

Temel Fatura ile Ticari Fatura farkı nasıl anlaşılır?

Temel Fatura ile Ticari Fatura arasındaki ana fark, alıcının sistem üzerinden uygulama yanıtı verip verememesidir.

Temel senaryoda fatura standart bir ticari işlem akışında gönderilir ve sistemsel kabul veya ret yanıtı beklenmez. Ticari senaryoda ise alıcının faturayı kabul veya ret yönündeki yanıtı teknik akışın parçasıdır.

İki senaryoda da satıcı ve alıcı bilgileri doğru olmalıdır. Ürün veya hizmet tanımı, miktar, birim fiyat, vergi bilgileri, ödeme koşulları ve teslim ayrıntıları senaryo seçilerek otomatik düzelmez.

Karar verirken tek soruyu yazılı hale getirin: Bu faturaya sistem içinde kabul veya ret yanıtı gerekiyor mu? Cevap işlem sözleşmesiyle uyuşmuyorsa senaryo değişmeden önce alıcıdan teyit alın.

Aşağıdaki karşılaştırma, seçim yaparken temel soruyu gösterir: Alıcıdan uygulama üzerinden yanıt bekleniyor mu? Yanıt beklenmiyorsa Temel, yanıt akışı gerekiyorsa Ticari senaryo değerlendirilebilir.

Karşılaştırma ölçütüTemel FaturaTicari Fatura
Uygulama yanıtıAlıcıdan sistemsel kabul veya ret yanıtı beklenmez.Alıcı kabul veya ret yanıtı verebilir.
İşlem örneğiStandart ve itiraz yanıtı gerektirmeyen işletmeler arası satış.Sipariş veya teslim onayının sistemsel olarak takip edildiği satış.
Kontrol noktasıAlıcı, tutar ve ürün bilgilerinin gönderimden önce incelenmesi.Yanıt süresinin ve ret açıklamasının izlenmesi.

Yanlış: Ticari Fatura her zaman daha güvenlidir ve bütün şirketlere gönderilmelidir. Doğru: Senaryo, işlemin yanıt ihtiyacına göre seçilir; gereksiz Ticari profil süreç karışıklığı yaratabilir.

Satıcı, alıcının talebini tek başına yeterli görmemelidir. Alıcının e-Fatura kayıtlı durumu, sözleşmesi ve işlemin özel bir profile girip girmediği birlikte kontrol edilmelidir.

İhracat e-Faturası hangi satışlarda kullanılır?

İhracat e-Faturası, gümrük işlemleri kapsamında gerçekleştirilen ve ihracat faturası olarak yürütülen uygun satışlarda kullanılan özel e-Fatura senaryosudur.

Bu senaryo, yurt dışındaki alıcıya düzenlenen her belgenin otomatik olarak İhracat profiline gireceği anlamına gelmez. İşlemin gümrük beyannamesi, malın niteliği ve ihracat prosedürüyle uyumlu olması gerekir.

İhracat faturasında alıcının yurt dışı bilgileri, gönderici bilgileri, ürün açıklamaları, miktar ve gümrükte kullanılacak ayrıntılar dikkatle yazılmalıdır. Fatura bilgilerinin gümrük belgeleriyle çelişmesi kontrol sürecini uzatabilir.

Örneğin tekstil ihracatında kumaş cinsi, miktar, alıcı unvanı ve beyannameyle ilişkili bilgiler satış ekibinden gümrük müşavirine aynı şekilde aktarılmalıdır. Kargo gönderisi olması tek başına ihracat senaryosu için yeterli değildir.

İhracat senaryosu, gümrük beyannamesinin yerine geçmez. Fatura, gümrük işlemlerinde kullanılan belgelerden biridir. Gümrük müşaviri, muhasebe birimi ve satış ekibi aynı ürün ve alıcı bilgilerini kullanmalıdır.

İşletme önce e-Fatura kullanıcısı olmalı, ardından kullandığı yazılımda ihracat profilinin aktif olduğunu kontrol etmelidir. e-Fatura başvurusu ve GİB aktivasyon adımları tamamlanmadan ihracat senaryosuyla belge düzenlenemez.

Yurt dışındaki alıcı e-Fatura kullanıcısı olmayabilir; bu durum özel ihracat akışının özelliğidir. Ancak belge türü ve gönderim kanalı, işlemin gümrük kapsamına göre belirlenir. Her yurt dışı satışta aynı yöntemin kullanılması doğru değildir.

İhracat faturası gönderildikten sonra yalnızca gönderim başarılı bilgisini kontrol etmek yeterli olmaz. Gümrük bağlantılı durum, belge eşleşmesi ve varsa hata mesajı takip edilmelidir. Teknik hata görülürse belgeyi tekrar göndermeden önce neden incelenmelidir.

Kamu senaryosu hangi kamu faturalarında kullanılır?

Kamu senaryosu, e-Fatura kullanıcısı olan kamu idarelerine veya ilgili kamu alıcılarına düzenlenen uygun faturalar için kullanılır.

Bu profil, özel bir şirkete yapılan normal satıştan farklıdır. Kamu alıcısının VKN bilgisi, resmi unvanı, e-Fatura adresi, sipariş veya sözleşme numarası ve talep ettiği diğer alanlar dikkatle girilmelidir.

Kamu kurumları, fatura kabulünden önce ihale, sözleşme, teslim tutanağı veya sipariş bilgisi isteyebilir. Bu belgelerin sisteme eklenmesi ya da fatura açıklamasına yazılması, ilgili kurumun prosedürüne göre değişir.

Fatura hazırlama sırasında kurumdan alınan sipariş veya hakediş numarasını ayrı bir kontrol alanına yazın. Numara bilinmiyorsa tahmin etmek yerine satın alma biriminden teyit isteyin; eksik bilgiyle gönderim ödeme sürecini geciktirebilir.

Bir ilçe belediyesine temizlik malzemesi teslim eden şirket, fatura hazırlarken alıcı kurumun resmi e-Fatura adresini doğrulamalıdır. Şirketin aynı belediyeye farklı sözleşmeler kapsamında yaptığı işler, ayrı sipariş veya belge bilgileri gerektirebilir.

Kamu senaryosu seçmek, fatura içeriğinin kamu kurumunca kesin kabul edileceği anlamına gelmez. Kurumun satın alma, teslim alma ve ödeme prosedürleri ayrıca uygulanır. Faturadaki hata, kurumun kendi sistemi tarafından geri çevrilebilir.

Yanlış: Her kamu iştiraki için KAMU senaryosu otomatik olarak seçilir. Doğru: Alıcının e-Fatura kaydı, kurum statüsü ve fatura kabul talimatı işlem öncesinde doğrulanır.

Alıcı bilgisi konusunda tereddüt varsa kamu kurumunun muhasebe veya satın alma biriminden teyit alınmalıdır. Güncel GİB kılavuzu, kurumun fatura talimatı ve mali müşavir görüşü birlikte değerlendirilmelidir.

Yolcu beraber fatura senaryosu nedir?

Yolcu beraber fatura senaryosu, Türkiye’den ayrılacak yolculara yapılan ve vergi iadesi prosedürüne konu olabilecek uygun satışlarda kullanılan özel profildir.

Bu işlem, mağazadan yapılan her turist alışverişinin otomatik olarak Yolcu Beraber senaryosuna gireceği anlamına gelmez. Satışın Tax Free veya yolcu beraberinde götürülen eşya prosedürüne uygun olması gerekir.

Faturada yolcunun adı, pasaport bilgileri ve satışa ilişkin ürün ayrıntıları doğru yazılmalıdır. Bir harfin yanlış girilmesi, havalimanı veya gümrükte yapılan doğrulamada sorun oluşturabilir.

Örneğin mağaza, pasaporttaki isimle kasa kaydındaki ismi karşılaştırmadan belgeyi tamamlamamalıdır. Yolcu ülkeden çıkmayacaksa veya satış Tax Free kapsamına girmiyorsa bu profil yerine uygulanacak belge yöntemi ayrıca değerlendirilir.

Satıcı, satış sırasında yolcunun belge talebini ve işletmenin bu prosedüre uygun yetkisini kontrol etmelidir. Ürünler, fatura ve yolcunun belgeleri çıkış sırasında ilgili kontrol noktalarında birlikte değerlendirilebilir.

Yolcu beraber senaryosu, yurt dışındaki bir şirkete yapılan standart ihracatla aynı değildir. İhracat işleminde gümrük beyannamesi ve ticari alıcı akışı öne çıkar. Yolcu satışında ise kişi, pasaport ve çıkış doğrulaması önemlidir.

Mağaza çalışanları için işlem adımlarının yazılı olması yararlıdır. Önce yolcu bilgisi alınmalı, sonra ürün ve fatura bilgileri karşılaştırılmalı, en son seçilen senaryo ve gönderim durumu kontrol edilmelidir.

Pasaport bilgisi veya ürün niteliği konusunda belirsizlik varsa satış tamamlanmadan mali müşavirden ve ilgili gümrük prosedürünü bilen uzmandan görüş alınmalıdır. Güncel uygulama değişebileceği için GİB duyurusu da kontrol edilmelidir.

e-Fatura alıcısı nasıl kontrol edilir ve senaryo nasıl seçilir?

e-Fatura alıcısı, GİB kayıtlı kullanıcı listesi veya kullanılan entegrasyon ekranı üzerinden doğrulanarak senaryo seçimine başlanır.

e-Fatura yalnızca kayıtlı e-Fatura kullanıcıları arasındaki uygun işlemlerde kullanılır. Alıcı kayıtlı değilse çoğu standart satışta e-Arşiv Fatura gündeme gelir. Ancak kamu, ihracat veya yolcu işlemleri için özel kurallar ayrıca incelenmelidir.

Pratikte kontrolü iki ekranda yapın: önce GİB kullanıcı sorgusunda alıcıyı, sonra taslak faturada alias ve ProfileID alanını inceleyin. İki kayıt uyuşmuyorsa gönderimi durdurun ve müşteri kartını güncelleyin.

Alıcının vergi kimlik numarası, unvanı ve e-Fatura adresi aynı görünmeyebilir. Aynı kurumun farklı şubeleri veya birimleri için farklı alias bilgileri bulunabilir. Bu nedenle yalnızca şirket adını aramak yeterli değildir.

e-Fatura kimlere kesilir sorusunu yanıtlarken alıcının mükellef olup olmadığı, kayıtlı e-Fatura kullanıcısı bulunup bulunmadığı ve işlemin niteliği birlikte incelenmelidir.

Alıcı e-Fatura kullanıcısı olduğu halde yanlışlıkla e-Arşiv düzenlemek de işlem hatası yaratabilir. Tersine, kayıtlı olmayan müşteriye e-Fatura göndermeye çalışmak adres veya alıcı bulunamadı hatasına yol açabilir.

Yanlış: Alıcı şirketse mutlaka e-Fatura gönderilir. Doğru: Alıcının GİB kayıt durumu ve işlem türü kontrol edilir; uygun belge ve senaryo bundan sonra belirlenir.

Kontrol tarihi de önemlidir. Bir işletme yıl içinde e-Fatura kullanıcısı olabilir veya sistem bilgilerinde değişiklik yapabilir. Bu nedenle eski müşteri kartına güvenmek yerine her yeni işlemde güncel kayıt kontrolü yapılmalıdır.

Yanlış e-Fatura senaryosu nasıl düzeltilir?

Yanlış e-Fatura senaryosu, belge gönderilmeden fark edilirse taslakta düzeltilir; gönderildikten sonra ise belge durumuna göre ayrı bir düzeltme süreci gerekir.

Faturanın profil alanı gönderimden sonra basit bir metin değişikliğiyle düzenlenemez. Temel yerine Ticari veya İhracat yerine Temel profil seçilmesi, yeni belgenin hangi yöntemle ele alınacağını etkiler.

Yanlış profil gönderildikten sonra yeni faturayı aynı numara veya açıklamayla rastgele oluşturmak kayıt karmaşası yaratabilir. Önce mevcut belgenin durumunu, alıcının bildirimini ve muhasebe kaydını tek dosyada eşleştirin.

Ticari senaryoda alıcı, uygun süre içinde ret yanıtı verebilir. Temel senaryoda aynı uygulama yanıtı kullanılamaz. Bu nedenle yanlış profil tespit edildiğinde alıcıyla iletişim kurulmalı ve mali müşavir işlem özelinde yönlendirme yapmalıdır.

Fatura hem senaryo hem de içerik bakımından hatalıysa, iptal, ret, iade faturası veya yeni fatura seçeneklerinden hangisinin kullanılacağı otomatik olarak söylenemez. Belgenin tarihi, teslim durumu ve tarafların hukuki ilişkisi incelenmelidir.

İşletme, iptal veya düzeltme işlemini yalnızca yazılım ekranındaki bir butona basarak tamamlanmış kabul etmemelidir. GİB sistemi, özel entegratör, alıcı ve muhasebe kayıtları arasında durumların eşleşmesi gerekir.

Gönderilmiş faturada yanlış senaryo gören işletme, öncelikle belge numarasını ve durumunu kaydetmelidir. Ardından karşı tarafın kabul veya ret işlemi, güncel GİB yöntemi ve muhasebe kaydı birlikte değerlendirilmelidir.

GİB uygulama kuralları ve mevzuat zamanla değişebilir. Özellikle iptal ve itiraz sürelerinde rakamla işlem yapmadan önce güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.

e-Fatura senaryosu seçerken hangi adımlar izlenir?

Doğru e-Fatura senaryosu seçmek için alıcı, işlem ve gönderim sonrası yanıt ihtiyacı sırayla kontrol edilmelidir.

  1. Önce alıcının VKN veya TCKN bilgisiyle e-Fatura kayıtlı kullanıcı durumu doğrulanır.
  2. Satışın standart ticari işlem, ihracat, kamu alımı veya yolcu satışı olup olmadığı belirlenir.
  3. Standart işlemde alıcıdan uygulama yanıtı beklenmiyorsa Temel senaryo değerlendirilir.
  4. Alıcının kabul veya ret yanıtı vermesi gerekiyorsa Ticari senaryo değerlendirilir.
  5. İhracat, kamu veya yolcu işleminde ilgili özel profilin yazılımda seçildiği kontrol edilir.
  6. Alıcı adresi, unvanı, belge numarası, ürün satırları, vergiler ve açıklamalar gönderimden önce karşılaştırılır.
  7. Gönderimden sonra faturanın durum kodu, alıcı yanıtı ve varsa gümrük veya kamu sistemi sonucu takip edilir.

Bu akışta son kontrolü belgeyi hazırlayan kişi dışında bir çalışanın yapması, özellikle kamu ve ihracat faturalarında hata riskini azaltır. Kontrol eden kişi tarih, alıcı adresi ve senaryo alanını ayrı ayrı işaretlemelidir.

Bu adımlar, faturanın yalnızca teknik olarak gönderilmesini değil, doğru işlem akışına girmesini sağlar. Özellikle yüksek tutarlı veya sözleşmeli satışlarda gönderimden önce ikinci kişi kontrolü uygulanabilir.

Kullanılan yazılımda ProfileID, fatura tipi, alıcı adresi ve uygulama yanıtı alanlarının hangi ekranda bulunduğu öğrenilmelidir. Alan isimleri entegratöre göre değişse de profil mantığı aynıdır.

Özel entegratör seçerken yanıtların izlenmesi, hata kodlarının açıklanması ve belge durumlarının arşivlenmesi önemlidir. Özel entegratör seçimi sırasında bu ekran ve rapor özelliklerini karşılaştırın.

Teknik entegrasyon kullanan işletmeler, test ortamında farklı senaryoları denemelidir. Canlı faturada alıcı bulunamadı, hatalı profil veya eksik zorunlu alan uyarısı almak yerine şablonlar gönderimden önce kontrol edilmelidir.

Küçük işletmeler e-Fatura senaryolarını nasıl uygulamalı?

Küçük işletmeler, her satışta önce alıcı tipini ve işlemin özel niteliğini belirleyerek e-Fatura senaryolarını uygulamalıdır.

Örneğin bir eczane, ilaç ve medikal ürünleri bir e-Fatura kullanıcısı olan toptancıya satıyorsa Temel veya Ticari senaryoyu işlem şartlarına göre seçer. Bireysel müşteriye yapılan perakende satışta ise alıcının durumuna göre e-Arşiv süreci gündeme gelebilir.

Aynı eczane belediyeye sözleşmeli malzeme sağlıyorsa, belediyenin resmi e-Fatura adresi ve Kamu senaryosu kontrol edilir. Bu üç işlemde müşteri türü, belge profili ve yanıt akışı birbirinden farklıdır.

Eczane örneğinde günlük kasa satışlarıyla toptancı faturaları aynı müşteri kartında tutulmamalıdır. Haftalık raporda Temel, Ticari ve özel profiller ayrı filtrelenirse yanlış senaryonun tekrarlandığı daha erken görülür.

Kontör hesabı da senaryo seçimiyle birlikte izlenmelidir. Gelen ve giden belgelerin her biri 1 kontör düşürür. Bu nedenle yalnızca kesilen faturaları değil, gelen faturaları ve iptal veya tekrar gönderim ihtiyacını da planlamak gerekir.

Kontör kullanım mantığını ayrıntılı incelemek için e-Fatura kontörünün nasıl hesaplandığı ve kullanıldığı rehberine bakılabilir. Belge adedi arttıkça aylık raporla fiili kullanım karşılaştırılmalıdır.

  • Alıcının e-Fatura kayıt durumu işlem gününde kontrol edilmiştir.
  • Temel veya Ticari senaryo seçiminin sözleşme ve siparişle uyumlu olduğu doğrulanmıştır.
  • İhracat, kamu veya yolcu işlemi varsa özel profil ve zorunlu bilgiler incelenmiştir.
  • VKN, unvan, alias, adres, ürün, miktar ve vergi alanları karşılaştırılmıştır.
  • Gönderim sonrası belge durumu ve varsa alıcı yanıtı takip edilecektir.

Bu kontrol listesi, küçük işletmede tek kişinin yaptığı işlemlerde bile basit bir dosya veya yazılım notu olarak kullanılabilir. Karmaşık işlemlerde mali müşavir kontrolü ayrıca sürdürülmelidir.

Özet: 5 maddede e-fatura senaryoları

e-Fatura senaryoları, faturanın kime gönderildiğini ve işlem sonrasında hangi teknik akışın izleneceğini belirler.

  • Temel Fatura, uygulama üzerinden kabul veya ret yanıtı beklenmeyen standart işletmeler arası satışlarda değerlendirilir.
  • Ticari Fatura, alıcının kabul veya ret gibi uygulama yanıtı vereceği ve yanıt süresinin izleneceği işlemlerde kullanılır.
  • İhracat senaryosu, gümrük işlemleri kapsamındaki uygun ihracat faturaları için seçilir ve gümrük belgeleriyle uyumlu olmalıdır.
  • Kamu senaryosu, kamu idarelerine yapılan uygun satışlarda resmi alıcı bilgileri, sözleşme ve sipariş ayrıntılarıyla birlikte değerlendirilir.
  • Yolcu beraber senaryosu, Tax Free veya yolcu beraberinde götürülen eşya prosedürüne giren uygun satışlarda pasaport ve çıkış kontrolüyle birlikte kullanılır.

Bu nedenle senaryo kararını fiyat veya vergi oranından bağımsız bir kontrol adımı olarak tanımlayın. Fatura gönderilmeden önce alıcı, işlem türü ve yanıt ihtiyacı aynı kayıtta görünmelidir.

Senaryo seçimi, faturayı göndermeden önce yapılmalıdır. Gönderilmiş faturada profil hatası görülürse belge durumu, yanıt süresi, iptal yöntemi ve muhasebe kaydı birlikte incelenmelidir.

Mevzuat, GİB teknik kılavuzları ve özel işlem koşulları değişebileceği için güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.

efaturakontor.com'da e-Fatura, e-Arşiv, e-İrsaliye, e-SMM, e-MM ve e-Bilet için geçerli havuz kontör paketleri 100'den 500.000 kontöre kadar sunulur; ücretsiz e-fatura portalı ve 10 yıl güvenli saklama seçeneği bulunur.

Kontörler Sovos altyapısına aynı gün tanımlanır ve paketlerin kullanım süresi 12-18 aydır; güncel koşulları işlem öncesinde kontrol edin.

Sık Sorulan Sorular

e-Fatura senaryoları nelerdir?

e-Fatura senaryoları Temel, Ticari, İhracat, Kamu ve Yolcu Beraber profillerinden oluşur. Temel ve Ticari senaryolar standart işletmeler arası satışlarda kullanılır. İhracat gümrük kapsamındaki satışlara, Kamu kamu idarelerine yapılan uygun faturalara, Yolcu Beraber ise Tax Free veya yolcu beraberinde götürülen eşya prosedürüne giren satışlara yöneliktir. Doğru seçim, alıcı ve işlem türü birlikte incelenerek yapılır.

Temel Fatura ile Ticari Fatura arasındaki fark nedir?

Temel Fatura senaryosunda alıcının sistem üzerinden kabul veya ret uygulama yanıtı vermesi beklenmez. Ticari Fatura senaryosunda alıcı, faturayı kabul veya ret yönünde yanıtlayabilir ve ilgili yanıt süresi takip edilir. Her iki senaryoda da alıcı, ürün, tutar, vergi ve adres bilgilerinin doğru olması gerekir. Seçim, alıcının yanıt ihtiyacına ve işlem sözleşmesine göre yapılmalıdır.

İhracat e-Faturası her yurt dışı satışta kullanılır mı?

Hayır. İhracat e-Faturası, gümrük işlemleri kapsamındaki ve ilgili ihracat prosedürüne uygun satışlarda kullanılır. Her yurt dışı satış otomatik olarak bu profile girmez. Gümrük beyannamesi, ürün bilgileri, alıcı bilgileri ve fatura alanları uyumlu olmalıdır. İşlem öncesinde güncel GİB uygulaması, gümrük süreci ve mali müşavir görüşü kontrol edilmelidir.

Kamu senaryosu hangi faturalar için kullanılır?

Kamu senaryosu, e-Fatura kullanıcısı olan kamu idarelerine veya ilgili kamu alıcılarına düzenlenen uygun faturalar için kullanılır. Resmi kurum unvanı, VKN, e-Fatura adresi, sözleşme numarası, sipariş bilgisi ve teslim ayrıntıları kontrol edilmelidir. Kamu senaryosu seçilmesi, kurumun faturayı otomatik olarak kabul edeceği anlamına gelmez. Kurumun satın alma ve ödeme prosedürü ayrıca uygulanır.

Yolcu beraber fatura senaryosu ne anlama gelir?

Yolcu beraber fatura senaryosu, Türkiye’den ayrılacak yolculara yapılan ve Tax Free veya yolcu beraberinde götürülen eşya prosedürüne konu olabilecek uygun satışlarda kullanılır. Yolcunun adı, pasaport bilgileri ve ürün ayrıntıları doğru yazılmalıdır. Her turist alışverişi bu senaryoya girmez. Satışın işletme yetkisi, ürün niteliği ve çıkışta yapılacak doğrulama süreci birlikte değerlendirilmelidir.

Yanlış e-Fatura senaryosu seçilirse ne yapılır?

Yanlış senaryo gönderimden önce fark edilirse taslak üzerinde düzeltilir. Gönderimden sonra profil değiştirilemez; belgenin durumu, Temel veya Ticari senaryoda olması, alıcı yanıtı ve işlem tarihi incelenir. İptal, ret, iade faturası veya yeni belge yöntemlerinden hangisinin uygulanacağı işlem özelinde belirlenmelidir. Güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol etmeden otomatik düzeltme yapmayın.

Kontöre mi ihtiyacınız var?

Tüm e-belgelerde geçerli havuz kontör, ücretsiz portal, aynı gün tanımlama. Sovos altyapısı.

Paketleri Gör
WhatsApp Hemen Ara