Dövizli e-Fatura Nasıl Kesilir? Kur ve TL Karşılığı
Dövizli e-fatura keserken para birimi, kur tarihi, TL karşılığı, KDV ve gönderim kontrolünü adım adım öğrenin.
Dövizli e-Fatura, yabancı para cinsi seçilip döviz tutarı, uygulanacak kur ve Türk lirası karşılığı gösterilerek kesilir; vergi hesabı, işlemin niteliğine uygun kur tarihiyle yapılır.
Dövizli e-Fatura, yabancı para cinsi seçilip döviz tutarı, uygulanacak kur ve Türk lirası karşılığı gösterilerek kesilir; vergi hesabı, işlemin niteliğine uygun kur tarihiyle yapılır.
Bu anlatım, dövizle satış yapan işletme sahipleri, muhasebe çalışanları ve mali müşavir kontrolü yapan yöneticiler içindir. Amaç, fatura ekranındaki para birimi, kur, KDV, TL toplamı ve gönderim kararlarını aynı sırada kontrol etmektir.
Dövizli e-Fatura nedir ve ne zaman kullanılır?
Dövizli e-Fatura, bedeli USD, EUR veya başka bir yabancı para cinsinden düzenlenen elektronik faturadır. Faturada yabancı para tutarıyla birlikte Türk parası karşılığı ve kullanılan kurun anlaşılır biçimde izlenmesi gerekir.
Elektronik belge olması, döviz kurunu kendiliğinden belirlemez. Yazılım yalnızca hesaplama yapar; hangi tarihin ve hangi kur yönteminin kullanılacağı işlem, sözleşme, vergi uygulaması ve muhasebe politikasına göre kontrol edilir.
Dövizli düzenleme; mal satışı, hizmet, lisans, bakım veya yurt içindeki başka bir ticari işlemde kullanılabilir. Ancak ihracat, istisna, özel matrah veya kamuya özgü süreçlerde ek belge ve senaryo kuralları bulunabilir.
Yabancı para seçmek, alıcının mutlaka yurt dışında olduğu anlamına gelmez. Türkiye'deki iki işletme de bedeli euro olarak kararlaştırabilir; bu durumda alıcı ve satıcının e-Belge statüsü ayrıca incelenir.
Fatura tarihi, belge numarası, alıcı bilgileri, kalem açıklaması, miktar, birim fiyat, iskonto, vergi ve genel toplam alanları yine doldurulur. Döviz kullanımı, temel fatura unsurlarının yerine geçmez.
Örneğin Türkiye'deki bir yazılım firması, bakım hizmetini aylık 500 euro olarak sözleşmeye bağlayabilir. Firma, hizmet dönemi, doğru vergi bilgisi, kur ve TL karşılığını birlikte göstererek elektronik faturayı düzenler.
Bu nedenle ilk karar, dövizli e-Fatura kesmekten önce belgenin türünü ve işlemin vergisel niteliğini belirlemektir. Alıcı e-Fatura kullanıcısı değilse, dövizli belge için e-Arşiv kuralları gündeme gelebilir.
Belgenin dövizli olması, fatura numarası veya elektronik imza gibi teknik doğrulamaları da ortadan kaldırmaz. Gönderimden önce belge statüsünü, alıcının posta kutusunu ve sistemin verdiği sonucu kontrol edin.
Dövizli e-Fatura'da hangi para birimi ve alanlar yazılır?
Dövizli e-Fatura'da para birimi, sözleşmede ve faturada esas alınan yabancı para ile aynı seçilmelidir. USD, EUR ve GBP gibi para birimleri yazılımdaki tanımlı kodlarıyla seçilir; sembol tek başına yeterli değildir.
Para birimi kodu, tutarın hangi birimde okunduğunu; kur alanı ise bir yabancı para biriminin kaç TL ettiğini gösterir. Örneğin 1 EUR = 35,00 TL ifadesi, 100 EUR tutarın 3.500 TL karşılığını açıklar.
Belge tek bir ana para birimiyle hazırlanmalıdır. Aynı belgede bir kalemi USD, diğerini EUR göstermek hesaplama ve vergi toplamlarını belirsizleştirir; farklı para birimleri ticari olarak zorunluysa muhasebeciyle uygun belge yapısı kararlaştırılmalıdır.
Faturada yabancı para birimiyle miktar, birim fiyat, satır toplamı ve genel toplam bulunabilir. Türk parası karşılığı ise belgeyi inceleyen kişinin vergi ve muhasebe tutarını açıkça görebileceği şekilde gösterilmelidir.
Yazılım ekranında belge para birimi, fiyatlama kuru, vergi toplamı ve TL karşılığı ayrı alanlarda görünebilir. Alan adları entegratöre göre değişse de önizlemede döviz tutarı ile TL hesabının birbiriyle tutarlı olması gerekir.
Para birimini yanlış seçmek yalnızca görsel bir hata değildir. Yanlış kod, miktarın farklı okunmasına, kur hesabının ters uygulanmasına veya muhasebe aktarımında döviz bakiyesinin hatalı oluşmasına neden olabilir.
Bu yüzden faturayı göndermeden önce sözleşme para birimini, ekran kodunu, kur yönünü ve TL toplamını birlikte okuyun. Emin olmadığınız özel para birimi veya çoklu para senaryosunda güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Örneğin 750 EUR hizmet bedeli, ekranda yalnızca 750 olarak görünüyorsa belgeyi onaylamayın. EUR kodu, kur değeri ve TL karşılığı birlikte görünmeli; aksi halde alıcı ve muhasebe aynı tutarı farklı okuyabilir.
Dövizli e-Fatura kuru hangi tarihe göre belirlenir?
Dövizli e-Fatura kuru, her işlemde otomatik olarak yalnızca fatura tarihinden seçilmez; işlemin vergiyi doğuran olay tarihi, belge düzenleme tarihi ve uygulanacak mevzuat birlikte değerlendirilir.
Mal teslimi ile fatura tarihi aynı günse hesaplama genellikle aynı tarih üzerinden yürür. Teslim, hizmet dönemi, avans veya fatura tarihi farklıysa kur tarihini varsayımla seçmek yerine işlemin gerçek niteliği incelenmelidir.
Ticari sözleşme, tarafların ödeme için hangi kuru kullanacağını belirleyebilir. Bununla birlikte sözleşmedeki banka satış kuru veya sabit kur, vergi ve yasal kayıtlarda kullanılacak yöntemi tek başına değiştirmez.
Kur kaynağı olarak işletmenin kabul ettiği resmi ve izlenebilir yöntem kullanılmalıdır. TCMB yayımları, ilgili vergi düzenlemeleri, sözleşme hükümleri ve mali müşavir görüşü birlikte kayda alınmalı; bankanın anlık mobil kuruyla gelişigüzel işlem yapılmamalıdır.
Örneğin mal 10 Mayıs'ta teslim edilmiş, fatura 12 Mayıs'ta düzenlenmişse iki tarih arasındaki fark önem taşır. Sistem fatura tarihini otomatik getirse bile kullanıcı, işlemin vergisel tarihini ayrıca kontrol etmelidir.
Hizmet faturalarında hizmet dönemi ve hizmetin tamamlandığı tarih de dikkate alınabilir. İade, fiyat farkı, avans kapatma veya kur farkı belgeleri ise ilk faturadan farklı bir hesaplama mantığı doğurabilir.
Kur tarihine ilişkin uygulama, işlem türüne ve güncel düzenlemelere göre değişebildiğinden belirsizlikte güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin. Kullanılan kaynağı ve tarihi faturanın muhasebe açıklamasında saklamak denetim izini güçlendirir.
Kur bilgisini faturaya yazmak ile kur kaynağını belgesiz bırakmak farklıdır. Kullanılan tarih, oran ve kaynak muhasebe dosyasında tutulursa sonraki kontrollerde hesaplama yeniden kurulabilir.
Dövizli e-Fatura TL karşılığı nasıl hesaplanır?
Dövizli e-Fatura TL karşılığı, döviz tutarının geçerli kur ile çarpılmasıyla hesaplanır; temel formül, döviz tutarı × 1 birim dövizin TL değeridir. Ancak indirim, vergi ve yuvarlama sırası işlem tipine göre uygulanmalıdır.
Örneğin 10 adet ürünün birim fiyatı 125 USD ise satır toplamı 1.250 USD olur. Varsayımsal olarak 1 USD 32,40 TL kabul edilirse bu satırın TL karşılığı 40.500 TL'dir; bu rakam güncel kur bilgisi değildir.
İskonto varsa önce hangi tutardan indirim yapıldığı belirlenir. Satır indirimi, genel indirim, vergi matrahı ve vergi tutarı sistemde seçilen kurla uyumlu ilerlemeli; yalnızca genel toplamı elle değiştirerek fark kapatılmamalıdır.
Bir faturada dövizli net tutar, dövizli vergi ve dövizli genel toplam gösteriliyorsa bunların TL karşılıkları aynı hesaplama mantığıyla izlenmelidir. Sadece toplamı TL'ye çevirip satırları çevirmemek, kuruş farkını büyütebilir.
Yuvarlama, özellikle çok sayıda kalem, yüksek miktar veya üç ondalıklı kur kullanıldığında fark yaratır. Önizlemedeki satır toplamlarını, vergi matrahını ve genel toplamı muhasebe aktarımıyla karşılaştırın; manuel düzeltme yapmadan önce sistem kuralını öğrenin.
Kurun yönü de kontrol edilmelidir. Ekran 1 USD'nin TL değerini istiyorsa 32,40 yazılır; 1 TL'nin USD değerini istiyorsa aynı sayı girilmez. Bu alanın açıklamasını ve önizlemedeki hesaplamayı mutlaka okuyun.
TL karşılığı, müşterinin ödeme gününde oluşacak tutar anlamına gelmez. Fatura düzenleme hesabı ile tahsilat günündeki fiili kur farklıysa aradaki fark, muhasebede ayrıca izlenebilecek bir kur farkıdır.
Hesap makinesi sonucu ile portal sonucu arasında küçük fark varsa önce ondalık basamak ve yuvarlama ayarını inceleyin. Vergi tutarını elle değiştirerek eşitlemek yerine entegratörün teknik hesaplama kuralını doğrulayın.
Dövizli e-Fatura portal üzerinden nasıl kesilir?
Dövizli e-Fatura portalda, yeni fatura ekranında alıcı, senaryo, belge tarihi, para birimi, kur, kalemler ve vergi alanları sırayla doldurularak kesilir. Son adımda önizleme ve GİB gönderim durumu kontrol edilmelidir.
Portal etiketleri sağlayıcıya göre değişebilir, fakat güvenli işlem sırası aynıdır. Aşağıdaki adımları uygularken ekrandaki alan açıklamalarını okuyun ve otomatik getirilen kur veya vergi bilgisini ayrıca doğrulayın.
- Portalda yeni e-Fatura ekranını açıp belge tarihini ve temel belge bilgilerini girin.
- Alıcıyı VKN veya uygun kayıt bilgisiyle seçip unvan ve posta kutusunu doğrulayın.
- İşleme uygun senaryoyu, fatura türünü ve varsa özel açıklamayı belirleyin.
- Gerçek para birimini seçip kur tarihini, kur yönünü ve kur değerini kontrol edin.
- Kalem miktarı, birim fiyat, iskonto, vergi ve dövizli toplam bilgilerini doldurun.
- Önizlemeyi inceleyip TL karşılığını doğruladıktan sonra belgeyi gönderin.
Alıcıyı manuel yazmak yerine portalın kayıtlı mükellef aramasını kullanın. Unvan, vergi kimlik numarası veya posta kutusu bilgilerinden biri uyuşmuyorsa fatura gönderilmeden önce cari kartı düzeltin.
Kur alanında sistemin hangi oranı istediğini okuyun. Bazı ekranlar 1 birim dövizin TL karşılığını isterken, bazıları işlem tarihini seçtirir; bu farkı bilmeden sayı girmek ters hesaplamaya yol açabilir.
Göndermeden önce PDF veya portal önizlemesini açın. Para birimi, kur, TL karşılığı, alıcı bilgileri, fatura numarası, KDV veya istisna açıklaması ve toplamlar görünür değilse taslağı düzeltin.
Son olarak faturayı gönderin ve durumunu yalnızca taslak ekranından değil, gönderilen belgeler ve yanıt durumundan takip edin. Portal ekranları değişebileceği için güncel kullanım talimatını ve e-Fatura süreç açıklamasını birlikte inceleyin.
Entegratörde dövizli e-Fatura alanları nasıl doldurulur?
Entegratörde dövizli e-Fatura alanları, belge para birimi, kur, kalem fiyatları, vergi toplamları ve TL karşılığının UBL-TR verileriyle eşleştirilmesiyle doldurulur. Ekran adı farklı olsa da gönderilen XML ile görünen fatura aynı sonucu vermelidir.
Belge para birimi için UBL-TR'deki DocumentCurrencyCode değerinin doğru kodla oluşması gerekir. Kur bilgisi, yazılımın fiyatlama kuru veya benzeri alanda taşıdığı değerle; dövizli fiyat ve TL toplamı ise bu değerle matematiksel olarak uyumlu olmalıdır.
ERP entegrasyonunda ürün kartındaki satış para birimi, cari kart para birimi ve fatura para birimi aynı sanılmamalıdır. Ürün kartı USD olabilir, cari hesap TL tutulabilir; aktarım kuralı bu iki bilgiyi açıkça dönüştürmelidir.
Vergi toplamı, satır toplamı ve genel toplam alanları farklı kaynaklardan beslenirse kuruş farkı oluşur. Entegrasyon testinde tek kalemli, indirimli, çok kalemli ve farklı vergi uygulamalı örnek faturalar ayrı ayrı denenmelidir.
XML şema doğrulaması başarılı olsa bile ticari sonuç doğru olmayabilir. Şema, verinin teknik yapısını kontrol eder; doğru kur tarihi, doğru alıcı, doğru vergi ve sözleşmeye uygun fiyat ayrıca insan tarafından incelenmelidir.
Entegratörünüzde kur alanı bulunmuyorsa manuel açıklama yazmak yeterli olmayabilir. Gerekli alanların hangi entegrasyon parametresiyle gönderileceğini teknik destekten ve mali müşavirinizden öğrenin; rastgele bir XML alanı eklemeyin.
Toplu fatura kesiminde önce bir belgeyi taslak olarak üretip önizleme ile muhasebe kaydını karşılaştırın. Onaydan sonra aynı şablonu çoğaltmak hatayı azaltır; fakat her alıcının e-Belge ve vergi durumu yine kontrol edilmelidir.
Dövizli e-Fatura mı e-Arşiv mi seçilir?
Dövizli e-Fatura veya e-Arşiv seçimi, faturanın yabancı para cinsinden olmasına göre değil, alıcının e-Belge statüsüne ve işlemin özel kurallarına göre yapılır. Para birimi, belge türünü tek başına değiştirmez.
Alıcı GİB e-Fatura kullanıcı listesinde kayıtlıysa ve işlem bu kapsama giriyorsa e-Fatura gönderilir. Alıcı kayıtlı değilse, e-Arşiv yükümlülüğü ve alıcının niteliği değerlendirilerek uygun elektronik belge düzenlenir.
Yurt dışı alıcı, ihracat, gümrük işlemi veya istisna içeren satışlarda yalnızca alıcının e-Fatura kullanıcısı olup olmadığına bakılmaz. Gümrük ve vergi sürecindeki belge türü, senaryo ve açıklama alanları ayrıca kontrol edilir.
Aşağıdaki karşılaştırma, dövizli işlemde ilk belge seçimini özetler:
| Kontrol | e-Fatura | e-Arşiv Fatura |
|---|---|---|
| Alıcı | Uygun kapsamda e-Fatura kullanıcısıdır. | e-Fatura kullanıcısı olmayan alıcı için değerlendirilir. |
| Döviz kullanımı | Yabancı para ve TL karşılığı gösterilebilir. | Yabancı para ve TL karşılığı, ilgili e-Arşiv kurallarıyla gösterilir. |
| İlk kontrol | Alıcı VKN, posta kutusu ve senaryo doğrulanır. | Alıcı bilgileri, belge düzenleme yöntemi ve arşiv koşulları doğrulanır. |
Bu ayrımı uygularken e-Fatura kapsamını ve kayıtlı alıcı kontrolünü inceleyin. Kayıt dışı bir alıcıya e-Fatura göndermeye çalışmak, para birimi doğru olsa bile belgenin iletiminde sorun çıkarabilir.
e-Arşiv tarafında da döviz seçimi, TL karşılığı ve vergi gösterimi önemini korur. İşleminiz bu belge türüne giriyorsa e-Arşiv fatura adımlarını ayrıca kontrol edin; yurt dışı işlemlerde güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Alıcının sonradan e-Fatura kullanıcısı olması, daha önce düzenlenen belgeyi otomatik olarak geriye dönük değiştirmez. Belge düzenleme anındaki statü, işlemin tarihi ve kullanılan yöntem kayıt altına alınmalıdır.
Dövizli e-Fatura'da KDV ve tevkifat nasıl gösterilir?
Dövizli e-Fatura'da KDV, uygulanması gereken vergi kuralına göre dövizli matrahın ve doğru kurla hesaplanan TL karşılığının üzerinde gösterilir; yabancı para seçimi KDV'yi otomatik olarak kaldırmaz veya tevkifatı kendiliğinden oluşturmaz.
Önce mal veya hizmetin vergiye tabi olup olmadığı, oranı, istisnası ve teslim şekli belirlenir. Sonra dövizli bedel ve ilgili TL karşılığı üzerinden sistemde vergi matrahı ile vergi tutarı hesaplanır; oranı varsayarak işlem yapılmaz.
Tevkifat gerekiyorsa alıcının sorumlu sıfatı, işlem türü ve güncel tevkifat kodu ayrıca değerlendirilir. Dövizle fatura kesmek, tevkifat oranını veya kodunu değiştiren bağımsız bir neden değildir.
Tevkifatlı bir işlemde kalem, matrah, hesaplanan KDV, tevkifat tutarı ve tahsil edilecek tutarın birbirine bağlandığını görün. Kod seçimi için tevkifatlı e-Fatura ve KDV tevkifat kodları rehberini kullanın.
İhracat veya istisna varsa faturada KDV hesaplanmamasının nedeni açıkça belirtilmelidir. Ancak her yurt dışı alıcı işlemi aynı istisnaya girmez; teslim yeri, gümrük kaydı, hizmetin niteliği ve kanıtlayıcı belgeler ayrı incelenir.
Yanlış: Fatura euro olduğu için KDV ve tevkifat alanlarını boş bırakmak. Doğru: İşlemin vergi niteliğini belirleyip ilgili kodu, matrahı, vergiyi ve TL karşılığını mevzuata göre doldurmaktır.
Vergi oranları, istisna kodları ve tevkifat uygulamaları güncellenebilir. Özellikle yüksek tutarlı, kamu alıcılı veya sınır ötesi işlemlerde güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Vergi alanında boş bırakılan bir hücre, döviz seçildiği için kabul edilebilir sayılmaz. Portalın doğrulama mesajını okuyun; hata açıklamasını gideremiyorsanız belgeyi göndermeden önce uzman görüşü alın.
Dövizli e-Fatura muhasebe kaydı ve kur farkı nasıl izlenir?
Dövizli e-Fatura muhasebe kaydı, faturadaki döviz tutarıyla birlikte yasal kayıtlara alınan TL karşılığı üzerinden izlenir; ödeme veya dönem sonu kurundaki değişim ise ayrı bir kur farkı değerlendirmesi doğurabilir.
Fatura düzenlendiğinde cari borç veya alacak, belgeye esas kurla kaydedilir. Tahsilat ya da ödeme farklı bir kurdan gerçekleşirse ilk fatura tutarı değiştirilmez; oluşan fark işletmenin muhasebe politikasına ve ilgili hesaplama kurallarına göre kayda alınır.
Vadeli satışlarda kur farkı, vade boyunca oluşan hareketten kaynaklanabilir. Kısmi tahsilatlarda her ödeme ayrı tarihte gerçekleştiği için tüm faturayı tek bir günün kuruyla kapatmak, cari hesap mutabakatını bozabilir.
Örneğin küçük bir kafe, ekipman tedarikçisinden 2.000 EUR bedelli cihaz alıyor. Varsayımsal fatura kuru 34 TL ise başlangıç TL karşılığı 68.000 TL olur; ödeme günü 35 TL olursa 2.000 TL fark ayrıca incelenir.
Bu örnekte kafenin faturayı ödeme günündeki kurla yeniden düzenlemesi gerekmez. Önce sözleşme, ödeme dekontu, fatura tarihi ve muhasebe kaydı karşılaştırılır; farkın niteliği mali müşavir tarafından belirlenir.
Kur farkı belgesi düzenlenmesi gereken durumlarla yalnızca muhasebe değerlemesi yapılan durumlar aynı değildir. Fatura üzerinde sonradan oynama yapmak yerine, güncel muhasebe ve vergi uygulamasına göre ayrı belge veya kayıt gerekip gerekmediğini sorun.
Fatura XML'i, ödeme dekontu, kullanılan kur kaynağı ve hesaplama notu birlikte saklanmalıdır. Bu belgeler, cari mutabakatta hangi tutarın neden oluştuğunu açıklamaya yardımcı olur; saklama yöntemi işletmenin yasal yükümlülüklerine uygun olmalıdır.
Ödeme günü kuru ile fatura kuru arasındaki fark, müşteriye bildirilecek tutar açısından da açıkça açıklanmalıdır. Sözleşmede sabit kur veya ödeme kuru varsa ticari hesap buna göre izlenir; vergi kaydı ise ayrıca kontrol edilir.
Dövizli e-Fatura keserken hangi hatalar kontrol edilir?
Dövizli e-Fatura keserken en sık hatalar yanlış kur tarihi, eksik TL karşılığı, ters kur yönü, hatalı para birimi kodu ve vergi toplamlarının uyuşmamasıdır. Gönderimden önce kısa bir kontrol listesi bu hataları yakalar.
İlk kontrol, sözleşmedeki para birimi ile fatura ekranındaki kodu karşılaştırmaktır. Ardından 1 birim dövizin TL değerinin doğru girildiği, miktar ile birim fiyatın çarpıldığı ve indirim sonrası matrahın doğru oluştuğu test edilmelidir.
İkinci kontrol, kur tarihidir. Fatura tarihi ile teslim veya hizmet tarihi farklıysa otomatik gelen değeri kabul etmeyin; hangi tarihin esas alındığını açıklayan muhasebe notunu ve varsa sözleşme maddesini dosyalayın.
Yanlış: Önizlemede yalnızca döviz genel toplamını kontrol edip TL toplamını görmezden gelmek. Doğru: Satır, matrah, vergi ve genel toplamın hem döviz hem TL karşılıklarını birlikte karşılaştırmaktır.
Gönderimden hemen önce şu kontrol listesini kullanın:
- Alıcının VKN veya TCKN bilgisi ile unvanı sistem kaydıyla eşleşir.
- Alıcının e-Fatura veya e-Arşiv statüsü işlem tarihine göre doğrulanır.
- Para birimi kodu sözleşmedeki gerçek döviz cinsini gösterir.
- Kur tarihi, kur yönü ve kullanılan değer muhasebe notuyla uyumludur.
- Kalem miktarı, birim fiyatı, indirim ve dövizli toplamı matematiksel olarak tutarlıdır.
- TL karşılığı, vergi matrahı ve vergi tutarı önizlemede okunabilir durumdadır.
- İstisna, tevkifat veya özel senaryo varsa güncel kod ve açıklama seçilmiştir.
- Gönderim sonrası belge numarası ile GİB durumunun izleneceği belirlenmiştir.
Hata belge gönderildikten sonra fark edilirse taslak gibi düzenleyemezsiniz. Belgenin statüsüne göre düzeltme, iptal, ret, iade veya yeni belge prosedürü gerekebilir; bu nedenle kontrolü gönderimden önce tamamlayın.
Hatalı dövizli e-Fatura nasıl düzeltilir?
Hatalı dövizli e-Fatura, gönderilmeden önce taslakta düzeltilir; gönderildikten sonra ise belgenin senaryosu, alıcı yanıtı ve hatanın niteliğine uygun resmi süreç izlenir. Gönderilmiş XML üzerinde sessiz değişiklik yapılamaz.
Yanlış para birimi, kur veya TL karşılığı temel tutar hatasıdır. Fatura taslaksa alanları düzelterek yeniden önizleyin; GİB'e iletildiyse iptal, ret, iade, düzeltme veya yeni belge seçeneklerinin hangisinin kullanılacağını mali müşavirle belirleyin.
Temel ve ticari senaryoların yanıt akışları aynı olmayabilir. Ticari senaryoda alıcının ret veya kabul yanıtı önem taşırken, diğer akışlarda farklı işlem adımları bulunabilir; kesin süre ve yöntemi güncel kılavuzdan doğrulayın.
Kur farkı ile ilk faturadaki kur hatasını da ayırın. İlk faturada doğru kur kullanılmış, ödeme sonra değişmişse bu genellikle düzeltme sebebi değildir; ilk kur yanlış seçilmişse belge düzeltme süreci gündeme gelebilir.
İptal veya ret işlemini yalnızca muhasebe ekranındaki notla tamamlanmış saymayın. GİB durum kodu, alıcının yanıtı, yeni belgenin referansı ve muhasebe kaydı birlikte kontrol edilmelidir.
Fatura numarasını yeniden kullanmak, eski XML'i silmek veya yalnızca PDF üzerinde değişiklik yapmak güvenli düzeltme yöntemi değildir. Süre ve belge türü bakımından emin olmadığınızda güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
İade edilen mal, fiyat farkı, iskonto veya kur farkı için kullanılacak belge türü olayın gerçek nedenine göre seçilir. Her düzeltmeyi kur farkı faturası adıyla düzenlemek, vergi matrahını ve cari hesabı yanlış gösterebilir.
Düzeltme tamamlandığında ilk belge ile yeni belge arasındaki ilişkiyi açıklayan referans bilgilerini saklayın. Böylece alıcı mutabakatı, muhasebe kaydı ve elektronik belge arşivi aynı olay üzerinden izlenebilir.
Özet: 5 maddede dövizli e-Fatura nasıl kesilir?
Özetle dövizli e-Fatura kesmek, yalnızca ekrandan USD veya EUR seçmek değildir; doğru belge türü, kur tarihi, hesaplama, vergi ve gönderim durumunun birlikte doğrulanmasıdır.
Aşağıdaki beş madde, faturayı onaylamadan önce uygulanacak kısa karar sırasını verir. Her madde, dövizli satışın ticari şartlarını yasal kayıt ve e-Belge akışıyla eşleştirmeyi amaçlar.
- Önce alıcının e-Fatura veya e-Arşiv kapsamını ve işlemin özel belge gerektirip gerektirmediğini belirleyin.
- Sonra sözleşmedeki para birimini, sistemdeki kodu ve kur tarihini karşılaştırın.
- Dövizli kalemleri, indirimleri, vergi matrahını ve TL karşılığını aynı hesaplama mantığıyla kontrol edin.
- İstisna, tevkifat, ihracat veya özel senaryo varsa güncel kod ve açıklamaları doğrulayın.
- Önizlemeyi onaylayıp belgeyi gönderin, GİB durumunu ve alıcı yanıtını sonradan izleyin.
Bu sıra, yurt içindeki standart mal veya hizmet faturalarında pratik bir çerçeve sunar. İhracat, istisna, tevkifat, avans, iade ve özel sektör uygulamalarında ek kontroller gerekir.
Kur konusunda tek bir evrensel rakam vermek doğru değildir. İşlem tarihini, güncel düzenlemeyi, sözleşmeyi ve muhasebe politikasını birlikte inceleyin; tereddütte güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Bu kontroller tamamlandıktan sonra belgeyi gönderin, GİB durumunu ve alıcı yanıtını izleyin. Muhasebe kaydı ile fatura XML'ini eşleştirmek, ödeme günündeki kur farklarının sonradan açıklanmasını kolaylaştırır.
Belge türü veya kur uygulaması konusunda ek sorularınız varsa sık sorulan sorular sayfasındaki güncel açıklamaları da inceleyebilirsiniz.
efaturakontor.com'da e-Fatura, e-Arşiv, e-İrsaliye, e-SMM ve diğer e-belgelerde geçerli havuz kontör paketleri 100'den 500.000 kontöre kadar sunulur; paketleri kontör paketleri sayfasında inceleyebilirsiniz.
Ücretsiz e-Fatura portalı, Sovos altyapısına aynı gün tanımlama ve 12-18 ay kullanım süresi seçenekleri hakkında güncel bilgiyi ilgili hizmet ekranından kontrol edebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Dövizli e-Fatura'da TL karşılığı göstermek zorunlu mu?
Dövizli e-Fatura'da Türk parası karşılığının gösterilmesi gerekir. Yabancı para tutarı, para birimi ve kullanılan kur okunabilir biçimde yer almalıdır. TL tutarının hangi tarih ve yöntemle hesaplandığı da muhasebe kaydıyla uyumlu olmalıdır. Kur tarihi işlemden işleme değişebileceği için yalnızca fatura tarihini varsaymayın; güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Dövizli e-Fatura hangi kurla kesilir?
Kullanılacak kur, işlemin niteliğine göre belirlenir. Vergiyi doğuran olay tarihi, fatura tarihi, teslim veya hizmet dönemi, ilgili vergi düzenlemeleri ve sözleşme birlikte incelenir. Fatura tarihi ile işlem tarihi aynı değilse otomatik gelen kuru doğrudan kabul etmeyin. Kur kaynağını ve tarihi kaydedin; tereddütte güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Dövizli e-Fatura e-Arşiv yerine geçer mi?
Dövizli düzenleme, belge türünü kendiliğinden belirlemez. Alıcının e-Fatura kullanıcı listesinde bulunması ve işlemin kapsama girmesi halinde e-Fatura, diğer durumlarda e-Arşiv kuralları değerlendirilebilir. Yurt dışı satış, ihracat, istisna veya gümrük işlemlerinde ek kurallar bulunabilir. Belgeyi göndermeden önce alıcı statüsünü ve güncel GİB uygulamasını kontrol edin.
Dövizli e-Fatura'da KDV nasıl hesaplanır?
Önce mal veya hizmetin KDV'ye tabi olup olmadığı, oranı, istisnası ve varsa tevkifat şartı belirlenir. Daha sonra dövizli matrah ve uygun kurla hesaplanan TL karşılığı üzerinden vergi alanları doldurulur. Yabancı para seçmek KDV'yi otomatik olarak kaldırmaz. İstisna veya tevkifat bulunan işlemlerde güncel kodları ve mali müşavir görüşünü kontrol edin.
Yurt dışına dövizli e-Fatura kesilebilir mi?
Yurt dışına dövizli belge düzenlenebilmesi, yalnızca para birimi seçimine bağlı değildir. İşlemin ihracat veya hizmet ihracı niteliği, gümrük süreci, istisna şartları, alıcının durumu ve kullanılacak elektronik belge yöntemi ayrıca incelenir. Her yurt dışı alıcı işlemi aynı belge akışına girmez. Güncel GİB duyurusunu, ilgili ihracat belgelerini ve mali müşavirinizi kontrol edin.
Kur farkı oluştuğunda dövizli e-Fatura yeniden mi kesilir?
Fatura düzenlendikten sonra ödeme günündeki kurun değişmesi, ilk faturanın otomatik olarak yeniden kesileceği anlamına gelmez. Önce ilk faturada kullanılan kurun doğru olup olmadığı, sözleşmedeki ödeme şartları ve farkın muhasebe niteliği incelenir. Gerekirse ayrı belge veya muhasebe kaydı uygulanır. İptal ya da düzeltme adımını mali müşavirinizle belirleyin.
Tüm e-belgelerde geçerli havuz kontör, ücretsiz portal, aynı gün tanımlama. Sovos altyapısı.