Emlak Ofisi İçin e-İrsaliye Gerekir mi? Sevkiyat ve Belge Rehberi

Emlak ofisi, yalnızca taşınmaz alım satımına aracılık veya kiralama hizmeti veriyorsa, bu faaliyet nedeniyle e-İrsaliye düzenlemek zorunda değildir. Zorunluluk, emlak faaliyetine eklenen gerçek bir mal sevkiyatı ve ilgili GİB kapsamı varsa gündeme gelir.

Bu rehber, emlak ofisi sahiplerinin hizmet faturası, taşınmaz teslimi, anahtar devri ve fiziksel ürün gönderimini ayırmasına yardımcı olur. Ayrıca mali müşavirle yapılacak kontrolü, belge akışını ve yanlış e-belge düzenleme riskini somut örneklerle açıklar.

Emlak Ofisi İçin e-İrsaliye Gerekir mi? Sevkiyat ve Belge Zorunluluğu

Emlak ofisi, sadece komisyon, danışmanlık veya kiralama hizmeti veriyorsa e-İrsaliye gerekmez. Çünkü bu faaliyetlerde müşteriye ticari bir mal gönderilmez ve fiili mal sevkiyatı oluşmaz.

e-İrsaliye, ticari malın bir adresten başka bir adrese taşınmasını belgeleyen elektronik sevk belgesidir. Bu belge, fatura yerine geçmez; mal hareketinin hangi taraflar arasında gerçekleştiğini gösterir.

Bir emlak danışmanı portföy tanıtabilir, ev gösterebilir ve satış görüşmesini yönetebilir. Bu işlemler hizmet faaliyetidir. Taşınmazın tapuda devredilmesi de taşıma aracıyla yapılan mal sevkiyatı anlamına gelmez.

Ancak ofis ayrıca mobilya, beyaz eşya, dekorasyon ürünü veya başka ticari mallar satıyorsa değerlendirme değişebilir. Böyle bir durumda malın kime ait olduğu, nereden nereye taşındığı ve ofisin GİB kapsamındaki statüsü incelenir.

Emlak ofisinin e-Fatura kullanması da tek başına e-İrsaliye zorunluluğu oluşturmaz. e-Fatura satış veya hizmet bedelini, e-İrsaliye ise ticari malın sevkini belgeleyen ayrı e-belgelerdir.

Yanlış: E-faturaya geçen her emlak ofisi otomatik olarak e-İrsaliye kullanır. Doğru: Önce gerçek bir mal sevkiyatı ve güncel zorunluluk kapsamı bulunup bulunmadığı kontrol edilir.

Örneğin küçük bir emlak ofisi, kiralık daireyi mobilyalı paket olarak tanıtabilir. Ofis yalnızca kiracı ile ev sahibini buluşturuyorsa hizmet faturası düzenlenir. Mobilyaları kendi adına satıp depodan kiracının adresine gönderiyorsa ürün satışı ayrıca incelenir. Satıcı başka işletmeyse sevk belgesinin düzenleyeni çoğu durumda o işletmedir; ofis sadece aracılık rolündeyse kendi adına e-İrsaliye kesmez.

Bu ayrımı emlak faaliyetinin diğer e-belgelerinden bağımsız değerlendirmek gerekir. Sektöre göre fatura süreçlerini incelemek isteyenler, [emlak ofisi sektör sayfasındaki] belge akışını da karşılaştırabilir.

Emlak ofisi e-irsaliye zorunluluğu hangi koşullarda doğar?

Emlak ofisi e-İrsaliye zorunluluğu, faaliyet konusu, gerçek mal hareketi, mükellef statüsü ve GİB tarafından belirlenen kapsam birlikte incelenince doğar. Bu dört unsurdan biri eksikse sonuç değişebilir.

İlk soru, ofisin gerçekten mal gönderip göndermediğidir. Komisyon faturası kesmek, ilan hizmeti vermek veya kiracı ile mal sahibini buluşturmak mal sevkiyatı sayılmaz.

İkinci soru, gönderilen şeyin ticari mal mı, işletme demirbaşı mı, yoksa kişisel eşya mı olduğudur. Ticari ürün satışı ile ofisin kendi bilgisayarını başka şubeye taşıması aynı belge değerlendirmesine sahip olmayabilir.

Üçüncü soru, emlak ofisinin e-İrsaliye bakımından zorunlu tutulan mükellef gruplarından birine girip girmediğidir. Bu kapsam sektör, faaliyet, ciro ölçütü veya özel GİB duyurusuna göre güncellenebilir.

Dördüncü soru, alıcı ve gönderici bilgilerinin doğru belirlenmesidir. Sevk işlemini emlak ofisi değil, ürünün sahibi veya satıcısı yapıyorsa belge sorumluluğu da çoğunlukla o tarafa aittir.

• Emlak ofisinin ticari mal satıp satmadığı belirlenmelidir.
• Malın fiziksel olarak hangi adrese sevk edildiği yazılı hale getirilmelidir.
• Ofisin güncel GİB e-İrsaliye kapsamına girip girmediği kontrol edilmelidir.
• Sevk sorumluluğunun satıcıda mı, taşıyıcıda mı, emlak ofisinde mi olduğu netleştirilmelidir.
• Karar, güncel GİB duyurusu ve mali müşavir görüşüyle dosyalanmalıdır.

Uygulamada dosyayı şu sırayla açın: sözleşmedeki faaliyet tanımını okuyun, satışa konu kalemleri listeleyin, sevk adresini teyit edin ve mal sahibini belirleyin. Sonra mali müşavire ürün faturası, taşıma planı ve vergi levhası ile başvurun. Mal hareketi yoksa dosyaya hizmet veya teslim notu, varsa sevk sorumluluğunu açıklayan kayıt ekleyin. Bu yöntem, personel değişse bile aynı kararın uygulanmasını sağlar.

Bu kontrol yapılmadan sadece yazılım ekranındaki belge türüne bakmak yeterli değildir. Mevzuat kapsamı yıllık olarak değişebileceğinden güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin.

Emlak ofisinde hizmet satışı neden e-İrsaliye doğurmaz?

Emlak ofisinde hizmet satışı, müşteriye fiziksel bir ticari mal taşınmadığı için e-İrsaliye doğurmaz. Danışmanlık, aracılık, portföy yönetimi ve kiralama hizmetleri fatura belgesiyle izlenir.

Örneğin ofis, bir konutun satışı için alıcı ve satıcıyı buluşturur. Satış tamamlanınca ofis kendi komisyonunu faturalandırır. Bu işlemde taşınmazın kendisini ofis taşımaz ve müşteriye mal sevk etmez.

Ev gösterimi sırasında broşür, anahtar veya tanıtım dosyası verilmesi de genellikle ticari mal sevkiyatı anlamına gelmez. Anahtar teslimi için imzalanan tutanak, taraflar arasındaki teslimi ispatlayan ayrı bir operasyon belgesidir.

Taşınmazın tapuda devredilmesi, bir taşıma aracında gerçekleşen sevk hareketi değildir. Bu nedenle tapu işlemi, emlak ofisinin e-İrsaliye düzenlemesini tek başına gerektirmez.

Fakat ofis, satış sözleşmesine ayrı bir ürün teslimini dahil ediyorsa dikkat gerekir. Örneğin mobilyalı konut paketinde ürünlerin ayrıca satılması ve başka adrese gönderilmesi, mal sevkiyatı yönünden incelenmelidir.

Yanlış: Anahtar teslim tutanağı e-İrsaliye yerine kullanılır. Doğru: Anahtar ve taşınmaz teslimi ayrı belgelerle izlenir; e-İrsaliye yalnızca uygun gerçek mal hareketi varsa gündeme gelir.

Hizmet faturası düzenleme adımları için [e-Fatura ürün sayfasındaki] alıcı, belge türü ve gönderim ayrımlarından yararlanabilirsiniz. Emlak ofisinin hizmet bedeli ile satılan ürün bedeli ayrı takip edilmelidir.

Karşı durum da önemlidir. Ofis, mobilyayı kendi stokuna alıp paket halinde satıyorsa ana faaliyetinin emlak olması sonucu değiştirmez. Buna karşılık ev sahibinin mevcut eşyalarını nakliye firmasıyla kiracıya göndermesi, ofisin satıcı olmadığı bir taşıma işidir. Sözleşmede ürün bedeli, taşıma bedeli ve komisyon ayrı gösterilirse roller daha kolay kanıtlanır.

Emlak ofisi mal gönderirse hangi belgeyi düzenlemelidir?

Emlak ofisi ticari bir mal gönderirse, sevkin niteliğini ve kendi mükellefiyet durumunu kontrol ederek uygun sevk belgesini düzenlemelidir. Belgenin e-İrsaliye mi, mevzuatın izin verdiği başka bir yöntem mi olacağı ayrıca belirlenir.

Örneğin emlak ofisi, dekorasyon ürünlerini kendi adına satıyor ve müşterinin adresine gönderiyorsa gerçek bir mal hareketi vardır. Ürünün satış faturası ile sevk belgesi ayrı amaçlara hizmet eder.

Ofis yalnızca müşterinin aldığı mobilyayı taşıma firmasına teslim ediyorsa, malın satıcısı ve sevk sorumlusu belirlenmelidir. Taşıma işini üstlenmek, her durumda ürünün satıcısı olmak anlamına gelmez.

Ofisin kendi demirbaşını yeni şubeye göndermesi de satış amaçlı ürün sevkinden farklıdır. Bu tür hareketlerde demirbaş kayıtları, taşıma belgeleri ve mali müşavir değerlendirmesi birlikte ele alınmalıdır.

Örneğin ofis, bir müşteriye çalışma masası satıp doğrudan boş daireye teslim edecekse üç kayıt eşleştirilmelidir: satış belgesi, sevk planı ve teslim kaydı. Önce ürünün kimin stokunda olduğunu belirleyin. Sonra alıcı ve teslim adresini yazılı teyit edin. Son olarak sevk başlamadan önce uygun belge yöntemini mali müşavirle doğrulayın. Ürün satılmıyor, yalnızca müşteri adına taşınıyorsa bu sonuç değişebilir.

1. Önce taşınan ürünün ticari mal, demirbaş veya kişisel eşya olduğunu belirleyin.
2. Gönderici, alıcı, taşıyıcı ve teslim adresini yazılı olarak netleştirin.
3. Ofisin e-İrsaliye zorunluluğu veya gönüllü kullanım durumunu kontrol edin.
4. Ürün bilgisi, miktar, sevk tarihi ve teslim bilgilerini sistemde doğrulayın.
5. Belgeyi sevk sürecinden önce veya mevzuatın öngördüğü zamanda oluşturun.
6. Teslim, iptal, düzeltme ve arşiv kayıtlarını aynı işlem dosyasında saklayın.

Sevkin başladığı an ve belgenin düzenleme zamanı için güncel teknik ve hukuki kurallar dikkate alınmalıdır. Emin olunmayan durumlarda işlem başlamadan önce mali müşavirden yazılı süreç onayı alınması riski azaltır.

Emlak ofisi e-irsaliye ile e-fatura arasındaki farkı nasıl ayırır?

e-Fatura bedeli, e-İrsaliye ise mal hareketini gösterir; bu nedenle emlak ofisi bu iki belgeyi aynı işlem sanmamalıdır. Bir işlemde yalnızca fatura, yalnızca sevk belgesi veya iki belge birlikte gerekebilir.

Komisyon ve danışmanlık hizmetlerinde temel belge fatura niteliğindedir. Hizmet alıcısının e-belge durumuna göre e-Fatura veya e-Arşiv Fatura seçimi yapılır.

Fiziksel ürün satışı varsa ürünün sevki ayrıca değerlendirilir. Fatura, ürünün bedelini ve satış koşullarını; e-İrsaliye, ürünün hangi sevk hareketiyle taşındığını gösterir.

Örneğin ürün faturası bugün kesilip teslimat ertesi gün yapılabilir; bu iki tarihin kaydı birbirine karıştırılmamalıdır. Hizmet faturasında ise sevk adresi veya araç bilgisi aranması, işlemi yanlış sınıflandırabilir. Belge ekranında alan bulunması, o alanın her işlemde doldurulacağı anlamına gelmez; işlem türü ve güncel teknik kılavuz birlikte okunmalıdır.

e-Arşiv Fatura, e-Fatura kapsamı dışında kalan alıcı veya işlemler için gündeme gelebilir. Ancak e-Arşiv düzenlemek, fiziksel mal sevkine ilişkin irsaliye yükümlülüğünü kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Bu nedenle fatura türü seçilirken iki ayrı soru sorulmalıdır. Birincisi, bedel hangi belgeyle belgelenecek; ikincisi, fiziksel mal hareketi varsa sevk hangi belgeyle izlenecek?

Hizmet faturası ile sevk belgesini ayırmak isteyen emlak ofisleri, [e-Arşiv Fatura sayfasındaki] alıcı ve belge türü açıklamalarını da inceleyebilir.

Emlak ofisi e-irsaliye yükümlülüğünü nasıl kontrol eder?

Emlak ofisi e-İrsaliye yükümlülüğünü, faaliyet kodu, vergi mükellefiyeti, mal hareketi ve güncel GİB açıklamalarını birlikte kontrol ederek belirler. Tek başına kullanılan muhasebe programı veya fatura türü yeterli kanıt değildir.

İlk adımda vergi levhasındaki faaliyetler ve fiili iş modeli karşılaştırılır. Ofis sözleşmede emlak aracısı görünürken ayrıca ürün satıyorsa, fiili ticari faaliyet mali müşavirle birlikte değerlendirilmelidir.

İkinci adımda GİB'in güncel e-Belge duyuruları ve ilgili teknik kılavuzları incelenir. Zorunlu sektörler, geçiş şartları ve uygulama tarihleri değişebileceğinden eski blog yazıları tek kaynak sayılmamalıdır.

Üçüncü adımda alıcı ve gönderici rolü belirlenir. Emlak ofisi yalnızca taşıma organizasyonu yapıyorsa, ürün sahibi veya satıcının belge sorumluluğu farklı olabilir.

Uzman notu: Emlak ofisi e-İrsaliye kararını, sadece müşterinin e-Fatura kullanıp kullanmadığına göre vermemelidir. Önce mal hareketini, sonra mükellef kapsamını, en son teknik gönderim yöntemini kontrol edin.

Yanlış: yalnızca portalda belge gönderme düğmesinin görünmesine bakmak. Doğru: vergi levhası, sözleşme, ürün kaydı ve sevk planını aynı dosyada karşılaştırmak. Örneğin ofis yılda birkaç kez demirbaş taşıyorsa, bu işlemler için ayrı bir iç prosedür oluşturmalı; ürün satışı başladığında prosedürü yeniden değerlendirmelidir.

Kontrol sonucunu e-posta, mali müşavir görüşü veya iç prosedür notuyla kayıt altına almak yararlıdır. Böylece aynı tür işlemde farklı personelin farklı belge düzenlemesi önlenir.

Mevzuat tutarları, kapsamları ve geçiş tarihleri dönemsel olarak güncellenebilir. Bu nedenle güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin; eski bir uygulama notuyla işlem başlatmayın.

Emlak ofisi taşınma ve teslim süreçlerini nasıl belgelendirir?

Emlak ofisi taşınma ve teslim süreçlerini, malın sahibi ile teslim alan tarafı ayırarak belgelendirir. Anahtar, taşınmaz ve fiziksel ürün teslimleri aynı kayıt türüyle takip edilmemelidir.

İki personelli bir emlak ofisinin yeni şubeye masa, bilgisayar ve yazıcı göndermesi küçük bir işletme senaryosudur. Bu işlemde ürünlerin demirbaş kayıtları, taşıma tarihi ve teslim alan personel kayda alınmalıdır.

Aynı ofis müşteriye ayrıca satın aldığı bir çalışma masasını gönderiyorsa işlem farklılaşır. Ürün satışa konuysa fatura, sevk hareketi ve alıcı bilgileri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Bir konutun anahtarını kiracıya teslim etmek ise genellikle teslim tutanağıyla izlenir. Tutanağa adres, tarih, sayaç durumu, anahtar adedi ve tarafların imzası yazılabilir.

Taşıma şirketi kullanıldığında sözleşme, teslim fişi ve taşıyıcı bilgileri dosyalanmalıdır. Ancak taşıyıcının belge düzenlemesi, emlak ofisinin satıcı veya sevk eden olarak sorumluluğunu otomatik biçimde ortadan kaldırmaz.

Personel, her teslimde şu ayrımı sormalıdır: Bu işlem taşınmazın veya anahtarın teslimi mi, yoksa ticari bir ürünün taşınması mı? Cevap, kullanılacak belge akışını belirler.

Kiracıya teslim edilen anahtar ile satılan beyaz eşya aynı tutanağa yazılmamalıdır. Anahtar tutanağında sayaç ve anahtar adedi; ürün kaydında ise ürün tanımı, miktar ve teslim alan bilgisi bulunmalıdır. İki olay aynı gün gerçekleşse bile dosyada ayrı başlıklar kullanmak, sonradan fatura ve sevk belgesi eşleştirmesini kolaylaştırır.

Taşınmaz teslim tutanağı, satış faturası veya e-İrsaliye birbirinin alternatifi değildir. Her belge kendi olayını açıklamalı, dosyada işlem tarihi ve taraf bilgileriyle birlikte saklanmalıdır.

Emlak ofisi e-irsaliye düzenlerken hangi bilgiler gerekir?

Emlak ofisi e-İrsaliye düzenlerken gönderici, alıcı, mal, miktar, sevk adresi ve işlem zamanına ilişkin bilgileri doğru girmelidir. Kullanılan özel entegratör veya GİB sistemi, işlem türüne göre ek alanlar isteyebilir.

Gönderici ve alıcının unvanı, vergi kimlik bilgileri veya gerçek kişi bilgileri belgedeki taraflarla aynı olmalıdır. Emlak ofisi, mal sahibini alıcı gibi göstererek belge akışını değiştirmemelidir.

Ürün açıklaması genel ifadelerle geçiştirilmemelidir. Mobilya, cihaz veya dekorasyon ürünü gönderiliyorsa ürünün tanımı, miktarı ve mümkünse işletme içindeki stok veya demirbaş kaydıyla uyumu kontrol edilmelidir.

Sevk adresi, teslim adresinden farklıysa iki adres açıkça ayrılmalıdır. Özellikle boş daire, depo, şantiye veya yeni şube gibi adreslerde kapı numarası ve ilçe bilgisi karışıklığı önler.

Sevk zamanı, araç veya taşıyıcı bilgisi ve teslim alan kişi gibi alanlar işlem türüne göre önem kazanabilir. Zorunlu alanların güncel teknik kılavuza göre doldurulması gerekir.

1. Tarafların vergi ve iletişim bilgilerini sözleşmeden kontrol edin.
2. Ürün açıklamasını stok, demirbaş veya satış kaydıyla karşılaştırın.
3. Sevk ve teslim adreslerini harita veya müşteri teyidiyle doğrulayın.
4. Belge tarihini fiili sevk planıyla karşılaştırın.
5. Gönderim sonrası yanıt, teslim ve iptal kayıtlarını takip edin.

Bilgi alanlarını sonradan düzeltmek her zaman aynı yöntemle mümkün olmayabilir. Bu yüzden belge gönderilmeden önce alıcı, adres ve ürün kontrolünü iki personelli onay sürecine bağlamak daha güvenlidir.

Emlak ofisinde e-irsaliye hataları nasıl önlenir?

Emlak ofisinde e-İrsaliye hataları, hizmet işlemi ile mal sevkiyatının karıştırılması ve taraf bilgilerinin yanlış yazılmasıyla sıklaşır. Basit bir işlem sınıflandırması, belge hatalarının önemli bölümünü işlem başlamadan önce önleyebilir.

İlk hata, taşınmaz satışını fiziksel ürün satışı gibi değerlendirmektir. Tapu devri, anahtar teslimi ve komisyon hizmeti için gereken kayıtlar ayrılmalı; e-İrsaliye kararı sadece gerçek sevk varsa düşünülmelidir.

İkinci hata, e-Fatura kullanan her işletmenin e-İrsaliye kullanacağını varsaymaktır. E-belge türleri aynı sistemde görünse bile amaçları, zorunlulukları ve veri alanları farklıdır.

Yanlış: Müşteri e-Fatura istediyse aynı anda e-İrsaliye de kesilir. Doğru: Fatura talebi ile fiziksel mal sevkiyatı ayrı sorular olarak değerlendirilir.

Yanlış: Anahtar tesliminde ürün miktarı yazılarak e-İrsaliye düzenlenir. Doğru: Anahtar teslimi tutanakla, ticari ürün sevkiyatı ise uygun sevk belgesiyle izlenir.

Üçüncü hata, belgeyi sevk başladıktan sonra hazırlamaktır. Sevk zamanı, belge düzenleme süresi ve teknik yanıt kuralları işlem türüne göre kontrol edilmelidir.

Dördüncü hata, teslim adresini portföydeki adresle otomatik eşleştirmektir. Alıcının depo, şantiye veya farklı teslim noktası varsa belge üzerindeki adres ayrıca teyit edilmelidir.

Personel için bir sayfalık işlem matrisi hazırlamak yararlıdır. Matriste hizmet faturası, taşınmaz teslim tutanağı, ürün faturası ve mal sevkiyatı ayrı satırlarda gösterilmelidir.

Emlak ofisi e-irsaliye kayıtlarını nasıl saklamalıdır?

Emlak ofisi e-İrsaliye kayıtlarını belge, işlem ve teslim bağlantısı korunacak şekilde saklamalıdır. Sadece PDF dosyasını indirmek, sistemdeki işlem yanıtlarını ve düzeltme kayıtlarını tek başına göstermeyebilir.

Her sevk dosyasında fatura, e-İrsaliye, sipariş veya sözleşme, taşıyıcı bilgisi ve teslim kaydı birlikte bulunmalıdır. Hizmet işlemlerinde ise komisyon sözleşmesi, fatura ve ödeme kaydı aynı dosyada tutulabilir.

Gelen belgeler ile giden belgeler ayrı klasörlerde veya yazılım filtrelerinde izlenmelidir. Özellikle ürün alan bir emlak ofisi, kendisine gelen sevk belgesini kendi düzenlediği belgeyle karıştırmamalıdır.

Elektronik belgelerin XML veya sistemdeki asıl formatı, görüntü dosyasıyla birlikte korunmalıdır. Belgenin doğrulama bilgisi, numarası ve işlem geçmişi ihtiyaç halinde erişilebilir olmalıdır.

Kontörlü bir e-belge modeli kullanılıyorsa, gelen ve giden belgelerin her biri bir kontör düşürür. Emlak ofisi maliyet planını yalnızca kendi düzenlediği belgeleri değil, gelen belgeleri de sayarak yapmalıdır.

Saklama süresi, kullanılan portalın özelliği ve vergi mevzuatındaki kayıt yükümlülüğü ayrı ayrı kontrol edilmelidir. Personel değişikliği veya bilgisayar arızası, belgelere erişimi kesmemelidir.

Ay sonunda belge mutabakatı yapılabilir. Düzenlenen, alınan, iptal edilen, reddedilen ve teslimi tamamlanan belgeler karşılaştırılarak eksik dosyalar mali müşavire bildirilmelidir.

Emlak ofisi e-irsaliye için hangi kontrol listesi kullanılmalıdır?

Emlak ofisi e-İrsaliye kontrol listesi, işlemde fiziksel mal olup olmadığını ve belgenin kimin sorumluluğunda bulunduğunu göstermelidir. Liste, her yeni ürün sevkiyatında personel tarafından tamamlanmalıdır.

Kontrol listesi yalnızca zorunluluk kararını değil, sevk öncesi veri doğrulamasını da kapsamalıdır. Böylece belge türü doğru seçilse bile yanlış adres veya eksik alıcı bilgisi nedeniyle yaşanan hatalar azalır.

• İşlemin hizmet mi, taşınmaz teslimi mi, yoksa ticari mal sevkiyatı mı olduğu belirlenmiştir.
• Malın sahibi, satıcısı, göndericisi ve taşıyıcısı ayrı ayrı tanımlanmıştır.
• Alıcının unvanı, kimlik veya vergi bilgileri güncel kayıttan alınmıştır.
• Sevk adresi ile teslim adresi müşteriden yazılı olarak teyit edilmiştir.
• Ürün açıklaması ve miktarı satış veya demirbaş kaydıyla karşılaştırılmıştır.
• Emlak ofisinin güncel e-İrsaliye kapsamı mali müşavirle kontrol edilmiştir.
• Belge gönderim zamanı fiili sevk planıyla uyumlu hale getirilmiştir.
• Gönderim, teslim ve arşiv kayıtlarının sorumlusu personele atanmıştır.

Listeyi ofis yazılımına eklemek mümkün değilse, imzalı veya tarihli elektronik form kullanılabilir. Önemli olan her işlemde aynı soruların sorulması ve kararın sonradan açıklanabilmesidir.

Kontrol listesi, mevzuatın yerine geçmez. GİB teknik kılavuzunda veya güncel duyuruda yeni alan, yöntem veya kapsam değişikliği varsa şirket prosedürü buna göre yenilenmelidir.

Belge türleriyle ilgili farklı bir işlemde tereddüt oluşursa [sık sorulan sorular sayfasındaki] açıklamalar incelenebilir. Yine de özel durumlarda mali müşavir görüşü esas alınmalıdır.

Özet: 5 maddede emlak ofisi e-irsaliye değerlendirmesi

Emlak ofisi e-İrsaliye değerlendirmesinin temel noktası, hizmet ile fiziksel mal sevkiyatını birbirinden ayırmaktır. Taşınmaz aracılığı yapan ofisin her fatura işlemi, sevk belgesi düzenlemesini gerektirmez.

İlk madde şudur: Komisyon, danışmanlık, portföy yönetimi ve kiralama faaliyetleri hizmettir. Bu işlemlerde e-Fatura veya e-Arşiv Fatura değerlendirilir; e-İrsaliye ancak ayrıca mal hareketi varsa gündeme gelir.

İkinci madde, tapu ve anahtar tesliminin mal sevkiyatı sayılmamasıdır. Tapu belgesi, teslim tutanağı ve komisyon faturası kendi amaçları için düzenlenir.

Üçüncü madde, ürün satışı veya gerçek mal taşınması varsa kapsam kontrolü yapılmasıdır. Ürünün sahibi, sevk eden taraf, alıcı, adres ve ofisin GİB statüsü birlikte incelenmelidir.

Dördüncü madde, e-Fatura kullanmanın otomatik e-İrsaliye zorunluluğu yaratmamasıdır. İki belge farklı işlevlere sahiptir ve aynı işlemde bulunup bulunmayacakları ayrı sorularla belirlenir.

Beşinci madde, mevzuatın değişebilir olmasıdır. Güncel GİB duyurusunu ve mali müşavirinizi kontrol edin; eski tarihli sınır, kapsam veya geçiş bilgileriyle karar vermeyin.

• Hizmet veren emlak ofisi, yalnızca bu hizmet nedeniyle e-İrsaliye düzenlemez.
• Taşınmazın tapuda devri ve anahtar teslimi, fiziksel mal sevkiyatından farklıdır.
• Ürün satışı veya ticari mal taşınması varsa sevk belgesi ayrıca değerlendirilir.
• e-Fatura ve e-İrsaliye farklı amaçlara sahip iki ayrı e-belgedir.
• Kesin karar, güncel GİB duyurusu ve mali müşavir kontrolüyle verilmelidir.

Belge hacmi oluşan ofisler, tüm e-belgelerde kullanılabilen havuz kontör modelini inceleyebilir. efaturakontor.com üzerinde 100'den 500.000 kontöre kadar paketler, ücretsiz e-Fatura portalı, Sovos altyapısına aynı gün tanımlama ve 12-18 ay kullanım süresi bilgileri yer alır.

İhtiyaç belirlenirken yalnızca düzenlenen belgeler değil, gelen ve giden belgelerin toplamı hesaplanmalıdır. Böylece emlak ofisinin gerçek e-belge ve kontör ihtiyacı daha doğru planlanır.